Category Archives: Μαθήματα Φωτογραφίας

Εδώ θα βρείτε τα ψηφιακά μαθήματα φωτογραφίας. Άρθρα που είναι μικρά αυτόνομα μαθήματα φωτογραφίας. Όλα τα μαθήματα που θα βρείτε εδώ αφορούν την ιστορία, την αισθητική και την τεχνική της Φωτογραφίας. Οπότε τα μαθήματα φωτογραφίας είναι δομημένα σε 3 άξονες. Μαθήματα για την ιστορία της Φωτογραφίας από το ξεκίνημα της μέχρι σήμερα. Σημαντικούς σταθμούς στην ιστορία της τεχνικής και της αισθητικής του μέσου, αλλά και παρουσιάσεις λευκωμάτων σημαντικών λευκωμάτων και βιβλίων φωτογραφίας. Σε αυτά εδώ τα μαθήματα φωτογραφίας ανεβάζω και άρθρα για τον φωτογραφικό εξοπλισμό. Κυρίως άρθρα για τα χαρακτηριστικά των φωτογραφικών μηχανών και των φακών. Γενικά χρήσιμα μαθήματα Φωτογραφίας. Θα προστίθενται σιγά-σιγά και άλλες υποκατηγορίες όσο πληθαίνουν να άρθρα-μαθήματα.

Martin Munkacsi – Μάρτιν Μουνκάσι 1896-1963

Martin Munkacsi – Μάρτιν Μουνκάσι Φωτογράφος

Ο Μάρτιν Μουνκάσι (Martin Munkácsi 1896-1963) γεννήθηκε ως  Mermelstein Márton αλλά μιας και η ζωή για τους εβραίους ήταν δύσκολη στην Ουγγαρία την δεκαετία του 20′ άλλαξε το όνομα του. Η καριέρα του σαν δημοσιογράφος ειδικά αθλητικών γεγονότων τον οδήγησε να αποφασίσει να τραβάει και τις φωτογραφίες μόνος του. Αυτό τον έσπρωξε να βρει ευφυείς τρόπος να φωτογραφίζει ανθρώπους σε κίνηση.  Άλλωστε ήταν τα πρώτα χρόνια του ουσιαστικού φωτορεπορτάζ.  Μερικές φωτογραφίες που τράβηξε τυχαία και βοήθησαν να διαλευκανθεί  ένας φόνος του έδωσαν την φήμη ώστε να διεκδικήσει μια διεθνή καριέρα και μια μόνιμη θέση στο γερμανικό εικογραφημένο περιοδικό Berliner Illustrirte Zeitung και στο γερμανικό περιοδικό μόδας Die Dame.  Η πρώτη φωτογραφία που δημοσιεύθηκε στην Γερμανία ήταν ενός μιας μοτοσυκλέτας μαζί με τον αναβάτη της την στιγμή που πετάει νερά-λάσπες. Ενώ μια από τις επόμενες ήταν η περίφημη μοτοσυκλέτα που τρέχει σε έναν αγώνα με 100 χιλιόμετρα την ώρα

Παρόλο που εκείνη την περίοδο έκανε πολλά ταξίδια και είδε τις  φωτογραφίες του να αναδημοσιεύονται σε πολλά ευρωπαϊκά περιοδικά και φωτογραφίες η θέση του στο περιοδικό Berliner Illustrirte Zeitung και στην Γερμανία είχε ξεκινήσει να είναι επισφαλής καθώς είχε ξεκινήσει η άνοδος των ναζί στην εξουσία. Έτσι άρπαξε την ευκαιρία μιας πρότασης από το περιοδικό μόδας Harper’s Bazaar και μετανάστευσε στην Αμερική. Στο ίδιο περιοδικό είχε τραβήξει μια σειρά φωτογραφιών πραγματικά πρωτοποριακών που είχαν προκαλέσει αίσθηση με το μοντέλο Lucille Brokaw να είναι σε κίνηση για πρώτη φορά σε φωτογραφίες μόδας.

Οι φωτογραφίες του διαμόρφωσαν ένα εντελώς διαφορετικό ύφος στις φωτογραφίσεις μόδας αλλά και στις φωτογραφίσεις πορτραίτων διασήμων. Το παρατσούκλι που του κόλλησαν εκείνη την περίοδο ήταν “The Kinetic Man”.   Εκτός από φωτογραφίες μοντέλων και ανθρώπων σε κίνηση ο  Μάρτιν ήταν ο πρώτος που δημοσίευσε γυμνό σε ένα περιοδικό ευρείας κυκλοφορίας. Ο Martin Munkacsi δούλεψε αρμονικά με την αρχισυντάκτρια που τον ανακάλυψε την Carmel Snow για αρκετά χρόνια αλλά ενώ συνδιαμόρφωσαν τις εξελίξεις  στον χώρο της μόδας και ο ίδιος πέθανε σχετικά άσημος αλλά και η Carmel Snow δεν έγινε μια διασημότητα όπως αργότερα άλλες αρχισυντάκτριες στον χώρο της μόδας.

Ο Richard Avedon που συχνά αναφέρονταν στον Μάρτιν Μουνκάσι σαν τον πατέρα της φωτογραφίας μόδας μιας και όλους τους φωτογράφους μόδας της εποχής του τους θεωρούσε παιδιά του. Έχει κάνει και αρκετές φωτογραφίσεις που θύμιζαν  το στυλ του Martin Munkacsi ως φόρο τιμής στην φωτογραφική του κληρονομιά. Για όλα αυτά θεωρώ τον Μάρτιν έναν από τους σημαντικότερους φωτογράφους στην ιστορία της φωτογραφίας. Βέβαια έχουμε και την γνωστή συνέντευξη του Henri Cartier-Bresson που έχει πει ότι βλέποντας μιας φωτογραφία του Martin Munkacsi δημοσιευμένη σε ένα περιοδικό το 1932 (την πασίγνωστή με τα γυμνά αγόρια να τρέχουν στην όχθη της λίμνης), είναι αυτή που τον έκανε να πιστέψει στην δύναμη της φωτογραφίας και τελικά να τον κάνει να ασχοληθεί σοβαρότερα μαζί της. Μόνο και μόνο που αποτέλεσε έμπνευση για τον πατριάρχη της φωτογραφίας δρόμου και της αποφασιστικής στιγμής, ο Martin Munkacsi θα έπρεπε να αναφέρεται πάνω -πάνω σε όλες τις λίστες με τους σπουδαίους δασκάλους της φωτογραφίας.

Η περίφημη φωτογραφία Three Boys at Lake Tanganyika που τράβηξε το Martin to 1929 ή το 1930

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Φωτογραφία Ερειπίων

Η φωτογράφιση Ερειπίων ως καλλιτεχνική πρακτική

Για πάρα πολλά χρόνια η φωτογράφιση των ερειπίων ήταν ένα από τα αγαπημένα μου φωτογραφικά θέματα στην δημιουργία του προσωπικού φωτογραφικού μου έργου. Ξέρω ότι ξεκίνησε από την αγάπη μου για τους αρχαιολογικούς χώρους αλλά σιγά-σιγά  με τα χρόνια επεκτάθηκε και στις πιο σύγχρονες κατασκευές. Φωτογραφίες ερειπίων που μπορεί να ήταν ένας απλά φθαρμένος τοίχος, ολόκληρα εγκαταλελειμμένα σπίτια, βιομηχανικές εγκαταστάσεις ή και ολόκληρες περιοχές που αφήνονταν να παρακμάσουν. Βέβαια δεν ήμουν ο πρώτος που φωτογράφησα ερείπια. Υπάρχει μια μεγάλη παράδοση στην φωτογραφία, ήδη από την φωτογράφιση αρχαιολογικών χώρων τον 19ο αιώνα, αλλά και από φωτογράφιση σύγχρονων ερειπίων τον 20ο αιώνα.

Lucien Clergue 1955

Το περίεργο ήταν όλα αυτά τα χρόνια να βλέπω την φωτογραφία των ερειπίων να κερδίζει σε δημοτικότητα. Όχι μόνο  σε φωτογράφους  αλλά και σε κοινό ειδικά με το ίντερνετ να γεμίζει από φωτογραφίες που περιγράφουν την σύγχρονη αστική παρακμή και εγκατάλειψη. Οι φωτογραφίες των ερειπίων κέρδισαν τόσο σε δημοτικότητα που εκδόθηκαν συχνά σε  πολυτελή φωτογραφικά λευκώματα, αλλά και σε περιοδικά ειδικά και μη.  Επίσης τα ίδια τα ερείπια μιας που αποδείχτηκαν ελκυστικά κέρδισαν την δημοτικότητα και σε άλλους χώρους εκτός της φωτογραφίας. Οπότε είχαμε αντίστοιχες επιστημονικές μελέτες και δημοσιεύσεις, ακόμη και νέες αρχιτεκτονικές προτάσεις που ενσωματώνουν ερείπια όχι μόνο από ανάγκη όπως στα κηρυγμένα  διατηρητέα ιστορικά κτήρια, αλλά και από άποψη. Δημοτικότητα κέρδισαν και αντίστοιχοι χώροι. Ένα ένα από τα χαρακτηριστικότερα παραδείγματα είναι οι εγκαταλελειμμένες βιομηχανικές εγκαταστάσεις στα  λιπάσματα της Δραπετσώνας που στα τελευταία 15 χρόνια που τα φωτογραφίζω συχνά (πήγαινα και φωτογραφικές βόλτες τους μαθητές μου εκεί) μετατρέπονται από σκουπιδότοπος και καταφύγιο απόκληρων,  σε σύγχρονο πάρκο αναψυχής.

Will Gamble Architects

Βέβαια είχαμε και παλιότερα αντίστοιχες προσπάθειες και θα αναφέρω πάλι μια χαρακτηριστική προσπάθεια αποκατάστασης κτηρίων που για μένα παλιότερα ήταν ο παράδεισος της φωτογράφισης ερειπίων . Τα κτήρια της Γαλλικής εταιρείας και γενικότερα τα ίχνη της βιομηχανικής εκμετάλλευσης στην περιοχή του Λαυρίου. Αρκετά από αυτά έχουν μετατραπεί στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου που προσφέρεται για διάφορες χρήσεις και τώρα για να το φωτογραφίσεις χρειάζεται ειδική άδεια.

Δημήτρης Ασιθιανάκης 2018

Η φωτογραφία ερειπίων  και η φωτογράφιση ερειπίων με απασχόλησαν περισσότερο την φετινή χρονιά καθώς αποφάσισα να είναι η έρευνα που θα οδηγήσει στην πτυχιακή μου  εργασία στο μεταπτυχιακό που κάνω φέτος στην  φωτογραφία και στην  οπτική γλώσσα.Oπότε θα δημοσιεύσω σιγά-σιγά τμήματα αυτής της έρευνας και φυσικά στο τέλος και την πτυχιακή μου εργασία. Μια πρώτη προσέγγιση είναι η σημερινή ανάρτηση με τίτλο “Φωτογραφία Ερειπίων”, αλλά θα ακολουθήσουν κι άλλες αναρτήσεις και με φωτογραφίες ερειπίων αλλά και θεωρητικά άρθρα.

Δημήτρης Ασιθιανάκης 2019

Ενώ λοιπόν είχαμε μια αύξηση της δημοτικότητας των ερειπωμένων κατασκευών και τόπων αλλά και των φωτογράφων επαγγελματιών ή ερασιτεχνών,  που ασχολούνται με αυτού του είδους τις φωτογραφίσεις σε ερειπωμένους εγκαταλελειμμένους χώρους και κατασκευές  ταυτόχρονα είδαμε  να αναδύεται και μια κριτική  στις φωτογραφίες ερειπίων. Είχαμε την δημιουργία όρων για να περιγράψουν το φαινόμενο.  Από τον επιεική όρο  Ερειπιοφιλία (ruinophilia)  στον απαράδεκτο όρο Πορνογραφία των Ερειπίων (ruin porn) που προσπαθεί να κάνει σκληρή κριτική στην φωτογραφία των ερειπίων.

Δημήτρης Ασιθιανάκης 2020

Η κριτική προέρχεται τόσο από ενδιαφερόμενους μελετητές όσο και από άτομα που πλήττονται από καταστροφή και την αστική παρακμή που οδηγεί στα ερείπια. Για αυτούς τους ανθρώπους η καλλιτεχνική πρακτική της φωτογράφισης των  ερειπίων είναι επιφανειακή και κοντόφθαλμη απεικόνιση της αστικής φθοράς που μετατρέπεται σε τέχνη χωρίς νόημα μιας και η φωτογραφία ερειπίων κατά την άποψη τους μετατρέπει την  δυστυχία σε κάτι σαγηνευτικό και αισθητικά ευχάριστο ή ακόμη χειρότερα ωραίο.  Εγώ στις αναρτήσεις μου βέβαια θα υπερασπιστώ την φωτογραφία των ερειπίων σαν μια υπέροχη καλλιτεχνική πρακτική αλλά και φυσικά σαν μια εξαιρετική  τεκμηριωτική μέθοδο  που πάντα είναι η φωτογραφία. Έτσι μας προσφέρεται η δυνατότητα με την δημιουργία και με την θέαση εικόνων ερειπίων  να στοχαστούμε καλύτερα,  υιοθετώντας  νέες πρακτικές  και προσεγγίσεις στην τέχνη, στην ιστορία αλλά και στην κοινωνιολογική έρευνα.  Για μένα η φωτογραφία των ερειπίων  εκτός από τρόπος καλλιτεχνικής έκφρασης είναι κυρίως ένας δημιουργικός κλάδος σε μια  νέα αρχαιολογία  του σύγχρονου παρελθόντος.

Δημήτρης Ασιθιανάκης 2021

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Man Ray – Le Violon d’Ingres

H Kiki de Montparnasse ως βιολί σε φωτογραφία του Man Ray

Αυτή είναι η πιο γνωστή φωτογραφία του Man Ray  στο πλατύ κοινό. Η φωτογραφία με τίτλο  με τίτλο Le Violon d’Ingres, δημιουργήθηκε το 1924 και δημοσιεύθηκε στο τελευταίο ιστορικό τεύχος του  σουρεαλιστικού περιοδικού  Littérature  – που είχε διευθυντή τον αρχηγό των σουρεαλιστών André Breton-  τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς.

Ο Man Ray με το γνωστό παιγνιώδες και σουρεαλιστικό του ύφος εμπνέεται από πίνακες σαν τον Valpinçon Bather (1908)  και τον The Turkish Bath  (1862),  του  νεοκλασικιστή Γάλλου ζωγράφου Jean-Auguste-Dominique Ingres που ήταν γνωστό ότι είχε πάθος με το να παίζει βιολί εκτός από το να θέλει να είναι ο θεματοφύλακας του κλασικισμού στην ζωγραφική. Η φράση του τίτλου στα γαλλικά έφτασε να σημαίνει το χόμπι, την ερασιτεχνική ενασχόληση. Επάνω σε όλα αυτά κάνει πετυχημένα σχόλια ο Man Ran σαν ένας συνεπής  σουρεαλιστής καλλιτέχνης που ήρθε να ανατρέψει την κλασική τέχνη.

Valpinçon Bather (1908)

Φωτογραφίζει την ερωμένη του  Kiki de Montparnasse  και με ζωγραφική επέμβαση κάνει το σώμα της να θυμίζει μουσικό όργανο (σαν το βιολί του Jean-Auguste-Dominique Ingres). Προφανώς για να αντιπαραθέσει το χόμπι του ζωγράφου με το δικό του, την ενασχόληση του με την σώμα της ερωμένης του. Σε αυτή την σουρεαλιστική σύλληψη του Man Ray έχουμε άλλη μια περίπτωση που τα αρχικά έργα που έδωσαν την έμπνευση τα ξέρουν μόνο ειδικοί στην ζωγραφική,  ενώ το έργο που ενέπνευσαν έγινε γνωστότερο και πιο δημοφιλές. Για αυτό τον λόγο σας τα παραθέτω και αυτά.

The Turkish Bath  (1862)

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Επαναλαμβανόμενα Μοτίβα

Επαναλαμβανόμενες φόρμες στην Φωτογραφία

Τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα ή οι επαναλαμβανόμενες φόρμες είναι ένα ενδιαφέρον στοιχείο που μπορούμε να συμπεριλάβουμε στις φωτογραφίες μας είτε σαν κύριο στοιχείο είτε σαν ένα διακοσμητικό στοιχείο αλλά και σαν φόντο. Το σημαντικότερο είναι να αρχίσει ένας φωτογράφος να παρατηρεί αυτό το στοιχείο που υπάρχει και στην φύση, αλλά και στο τεχνητό περιβάλλον των πόλεων αλλά ακόμη και μέσα στο κάθε σπίτι.

Για να δούμε όμως πως μπορείτε να βρείτε τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα και πως να τα φωτογραφίσετε για να είναι πιο ενδιαφέροντα. Τα πιο εύκολα είναι τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα στις ανθρώπινες κατασκευές, στα αρχιτεκτονικά στοιχεία ακόμη και μέσα στο σπίτι.  Ενδιαφέρουσες φόρμες βέβαια υπάρχουν άπειρες και στην φύση . Αν αρχίσετε να αναζητάτε επαναλαμβανόμενα μοτίβα θα δείτε με πολύ διαφορετικό μάτι  όλη την φωτογραφική διαδικασία. Θα δείτε πράγματα που πριν δεν τους δίνατε σημασία να φανερώνονται μπροστά σας.

Μερικές φορές όταν φωτογραφίζουμε ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο είναι καλύτερα να πλησιάζουμε πιο κοντά και να γεμίζουμε όλο το κάδρο μας από άκρη σε άκρη με αυτό το μοτίβο.  Αυτό βοηθάει ώστε να μην υπάρχουν άσχετε στοιχεία που  να αποσπούν την προσοχή του θεατή. Από την άλλη όταν θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε το μοτίβο σαν φόντο τότε απλά δίνουμε έμφαση στο ξεχωριστό στοιχείο που φωτογραφίζουμε.

Τι γίνεται τώρα στην περίπτωση που όσο και να ψάχνουμε δεν βρίσκουμε επαναλαμβανόμενα μοτίβα; Μπορούμε να φτιάξουμε μόνοι μας. Σε αυτή την περίπτωση δεν υπάρχει κανένας περιορισμός. Μπορείτε να δημιουργήσετε  επαναλαμβανόμενα μοτίβα από μικροαντικείμενα που μπορείτε να βρείτε στα συρτάρια σας ή ακόμη και κόβοντας φέτες από φρούτα.  Σε κάθε περίπτωση είτε τα βρείτε έτοιμα είτε τα δημιουργήσετε τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα θα εμπλουτίσουν την εμπειρία σας με την φωτογραφία.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

 

Karl Blossfeldt – Aquilegia chrysantha

H φωτογραφία ενός λουλουδιού

Ο Karl Blossfeldt (1865-1932) ήταν ένας γερμανός καθηγητής γλυπτικής που χρησιμοποιούσε φωτογραφίες από φυτά, σπόρους, λουλούδια και καρπούς για να διδάξει στους φοιτητές τους φόρμες που έβρισκε στην φύση. Τις φωτογραφίσεις  με φωτογραφικές μηχανές που τις κατασκεύαζε μόνος του. Μηχανές  που του επέτρεπαν τεράστιες μεγεθύνσεις και με αυτό τον τρόπο μπορούσε να αναδείξει εξαιρετικές λεπτομέρειες από την φυσική δομή των φυτών. Θα επανέλθω σύντομα με τα βιβλία που δημοσίευσε και με περισσότερες φωτογραφίες, αλλά και περισσότερα στοιχεία που αποδεικνύουν για το πόσο επιδραστικό υπήρξε το έργο του Karl Blossfeldt στην αρχιτεκτονική στην διακόσμηση και στην φωτογραφία .

Plate # 95 Aquilegia chrysantha

Με αυτή την προσωπική μέθοδο ο Karl Blossfeldt δημιούργησε ένα καινοτόμο και μοναδικό φωτογραφικό έργο. Στην σημερινή ανάρτηση διαλέγω την συγκεκριμένη φωτογραφία γιατί το Aquilegia chrysantha φωτογραφημένο από τον Karl Blossfeldt την δεκαετία του 20 και δημοσιευμένο στο πρώτο του βιβλίο, το Urformen der Kunst το 1928 (η αγγλική έκδοση ήταν Art forms in nature), μου θύμισε έναν σουρεαλιστικό ελέφαντα από πίνακα του Σαλβαντόρ Νταλί που ζωγραφίστηκε το 1946 (Οι πειρασμοί του Αγίου Αντωνίου).

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Οι πρώτες φωτογραφίες στην Ελλάδα

Οι πρώτες φωτογραφίες της Ελλάδας που σώζονται

Έχω αναφέρει σε προηγούμενη ανάρτηση μου τις πρώτες φωτογραφίες που τραβήχτηκαν στην Ελλάδα ( Ο πρώτος ταξιδιώτης φωτογράφος ). Όμως από αυτές τις πρώτες φωτογραφίες που τράβηξε ο μυθιστορηματικός  Pierre-Gustave-Gaspard Joly e Lotbinière, ο πρώτος ταξιδιώτης φωτογράφος, δεν έχουν σωθεί τα πρωτότυπα. Οι πρώτες πρωτότυπες νταγκεροτυπίες που σώζονται  από την Ελλάδα και συγκεκριμένα από την Αθήνα είναι ενός Γάλλου ζωγράφου  και φωτογράφου του Joseph-Philibert Girault de Prangey .

Joseph-Philibert Girault de Prangey αυτοπορτρέτο του 1840

Ο Joseph-Philibert Girault de Prangey  γεννήθηκε το 1804 και σπούδασε στην σχολή καλών τεχνών στο Παρίσι. Το 1941 διδάχτηκε φωτογραφία από τον εφευρέτη της Louis-Jacques-Mandé Daguerre ή από τον Hippolyte Bayard (που ξέρουμε ότι είχαν κοινούς γνωστούς). Το Σίγουρο είναι ότι από το 1841 μέχρι το 1844 ταξίδεψε στην ανατολική μεσόγειο  και τράβηξε 900 νταγκεροτυπίες, ανάμεσα τους και κάποιες στην Αθήνα. Όταν επέστρεψε στην Γαλλία τις χρησιμοποίησε για να κάνει ζωγραφικές μελέτες  και δημοσίευσε ένα μικρό βιβλίο με  λιθογραφίες. Τίποτε άλλο.

Οι φωτογραφίες αυτές ανακαλύφθηκαν πολύ μετά τον θάνατο του και αποτελούν τις πιο παλιές φωτογραφίες που σώζονται τα πρωτότυπα και για την Ελλάδα αλλά και για την Τουρκία, την Συρία, την Παλαιστίνη και την Αίγυπτο. Σας παρουσιάζω σήμερα μερικές από τις φωτογραφίες στην Αθήνα. Η άχρηστη πληροφορία είναι ότι τον Μάιο του   2003, ο Σείχης  Saud Al Thani του Κατάρ αγόρασε σε μια δημοπρασία φωτογραφία του Joseph-Philibert Girault de Prangey δίνοντας  565,250 λίρες Αγγλίας  περίπου 922,488 δολάρια.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Αντρέ Κερτέζ – Μεντόν (Meudon) Παρίσι

Η ιστορία μιας φωτογραφίας στο προάστιο Μεντόν

Με την σημερινή φωτογραφία του Αντρέ Κερτέζ θα εγκαινιάσω την καινούργια κατηγορία αναρτήσεων στο blog μου, που θα αφορά ιστορίες για μια φωτογραφία. Έχω αναφερθεί αρκετές φορές σε άρθρα μου σε μια ή σε ζευγάρια φωτογραφιών, αλλά αυτή η καινούργια στήλη θα αφορά μια φωτογραφία κάποιου αγαπημένου φωτογράφου. Ο Αντρέ Κερτέζ είναι από τους αγαπημένους μου οπότε θα δούμε αρκετές φωτογραφίες του σε αυτή τη στήλη.

Αυτή η φωτογραφία είναι τραβηγμένη σε ένα προάστιο  του Παρισιού, γύρω στα 9 χιλιόμετρα από το κέντρο, το 1928.  Ο Αντρέ Κερτέζ  τότε είχε μόλις 3 χρόνια που ζούσε στο Παρίσι, αλλά είχε ήδη διαμορφώσει το φωτογραφικό του στυλ που τον έκανε γνωστό. Ενώ όμως σε αυτή την φωτογραφία έχουμε όλη την ποιητική και τα στοιχεία  που συναντάμε στις φωτογραφίες του Κερτέζ,  έχουμε ταυτόχρονα μια “αποφασιστική στιγμή”. Αυτή η φωτογραφία δημοσιεύθηκε πολύ αργότερα σε ένα βιβλίο που εκδόθηκε στην Αμερική  το 1945,  όπου ο Κερτέζ είχε μεταναστεύσει  από το 1936. Το βιβλίο ονομάζεται μέρα του Παρισιού (Day of Paris). Εκδόθηκε την ίδια περίοδο που ο Κερτέζ πήρε την αμερικάνικη υπηκοότητα.

Ξέρουμε ότι η Αμερική δεν ταίριαξε στην ιδιοσυγκρασία του Κερτέζ. Για αυτή η δεύτερη μετανάστευση, ο ίδιος ένιωθε ότι δεν του βγήκε σε καλό καθώς τον εγκλώβισε σε συμβιβασμούς που δεν μπορούσε να τους αντέξει. Πρακτικά η Αμερική εκείνη την περίοδο παρόλο που τον έκανε πολίτη της τον είχε απορρίψει σαν καλλιτέχνη.  Χωριστά που μέχρι να τον αποδεχθεί τον αντιμετώπιζε σαν εχθρό. Έτσι σε αυτό το βιβλίο που το σχεδίασε ο θρυλικός γραφίστας και φωτογράφος Alexey Brodovitch, τότε art director του Harper’s Bazaar, ο Αντρέ Κερτέζ θυμάται τις ευτυχισμένες και απόλυτα δημιουργικές μέρες στο Παρίσι.  Πρέπει να σημειώσω εδώ ότι σίγουρα εκδότης, γραφίστας θα είχαν στο μυαλό τους ότι ο  Αντρέ Κερτέζ χρωστούσε αυτό το βιβλίο στον εαυτό του από το 1933 στο Παρίσι που ο φίλος του ο Brassaï είχε εκδώσει το λεύκωμα το Παρίσι την νύχτα (Paris de Nuit).

Στο αρχείο του Αντρέ Κερτέζ υπάρχουν άλλες δυο φωτογραφίες από το ίδιο στενό με το ίδιο πάνω κάτω σημείο της πόλης. Στην μία δεν υπάρχουν ούτε άνθρωποι ούτε τρένο. Στην άλλη υπάρχει μόνο ένα τρένο την στιγμή που περνάει την γέφυρα. Δεν ξέρουμε αν είναι τραβηγμένες την ίδια μέρα ή αυτό το σημείο ενέπνευσε τον Κερτέζ και ξαναπήγε κι άλλες φορές μέχρι να πετύχει κάτι εξαιρετικό, όπως και το πέτυχε.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Το φωτόμετρο της φωτογραφικής μηχανής

Το ενσωματωμένο φωτόμετρο της ψηφιακής φωτογραφικής μηχανής

Σήμερα θα γράψω μερικά πράγματα για ένα σημαντικό εργαλείο που διαθέτουν οι ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές. Αυτό το εργαλείο βοηθάει τη μηχανή  στις αυτόματες ρυθμίσεις να καθορίσει την σωστή έκθεση, ενώ οι ενδείξεις του βοηθάνε τον φωτογράφο στις χειροκίνητες ώστε οι φωτογραφίες του να βγαίνουν σωστά φωτισμένες. Αυτό το εργαλείο είναι το ενσωματωμένο φωτόμετρο της φωτογραφικής μηχανής. Αυτό που κάνει το φωτόμετρο είναι να μετράει το φως που έρχεται διαμέσου του φακού από το θέμα επάνω στον αισθητήρα μας (για αυτό και τα φωτόμετρα ονομάζονται TTL δηλαδή “through the lens”).

Ενδείξεις του ενσωματωμένου φωτόμετρου μιας ψηφιακής φωτογραφικής μηχανής στην μεγάλη οθόνη πληροφοριών

Το ενσωματωμένο φωτόμετρο της ψηφιακής φωτογραφικής  μηχανής αλλά και των  παλιότερων φωτογραφικών μηχανών μετρούν το ανακλώμενο φως που στέλνει το θέμα μας. Σε αντίθεση με τα εξωτερικά φωτόμετρα που μπορούν να κάνουν μετρήσεις είτε ανακλώμενου είτε προσπίπτοντος φωτισμού, το ενσωματωμένο φωτόμετρο της φωτογραφικής μηχανής μας μετράει μόνο το ανακλώμενο φως. Στην λειτουργία του είναι ένα κλασικό φωτόμετρο. Είναι δηλαδή ρυθμισμένο να θεωρεί ότι το φως που εισέρχεται μέσα στην φωτογραφική μας μηχανή, έρχεται από αντικείμενα που ανακλούν το 18% από το φως που δέχονται. Θεωρεί δηλαδή ότι τα αντικείμενα έχουν τονικότητα που αναλογεί στο μέσο τόνο του γκρι (ζώνη V στο ζωνικό σύστημα του Ansel Adams) και μας δίνει ενδείξεις ώστε να καταγραφούν σαν ζώνη V στην φωτογραφία μας.

Ενδείξεις του ενσωματωμένου φωτόμετρου της ψηφιακής  φωτογραφικής μηχανής σε  άλλο σημείο σε μηχανή που διαθέτει στην πάνω πλευρά μικρή οθόνη πληροφοριών

Το φωτόμετρο της ψηφιακής φωτογραφικής μηχανής μετράει το ανακλώμενο φως που έρχεται από το θέμα που φωτογραφίζουμε και με βάση τις ρυθμίσεις που έχουμε τοποθετήσει όσο αφορά την ευαισθησία σε ISO, την ταχύτητα του φωτοφράχτη και το διάφραγμα του φακού μας δίνει ενδείξεις πάνω σε μια κλίμακα, αν έχουμε επιλέξει κάποια χειροκίνητη λειτουργία έκθεσης. Μηδέν (0) για την σωστή έκθεση, πλην (-) για την υποέκθεση και συν (+) για την υπερέκθεση. Πάντα όμως θεωρώντας ότι η σκηνή μας περιέχει αντικείμενα που ανακλούν το 18% από το φως που δέχονται. Αυτό το ενσωματωμένο φωτόμετρο της φωτογραφικής μηχανής μας διαθέτει και παραλλαγές στον τρόπο  που μετράει το ανακλώμενο φως που φτάνει στον ψηφιακό αισθητήρα μας διαμέσου του φακού.  Οι παραλλαγές αυτές στην φωτομέτρηση υπάρχουν ώστε να δώσουν βάρος σε διαφορετικές περιοχές της εικόνας για να μας βοηθήσουν να  πετύχουμε πιο ακριβή αποτελέσματα. Οι πιο συνηθισμένες παραλλαγές είναι οι παρακάτω.

Επιλογές μέτρησης σε μια ψηφιακή  φωτογραφική μηχανή

Μέτρηση Μάτριχ – Με αποτίμηση  (Matrix-Evaluative)

Είναι ο τρόπος φωτομέτρησης του ανακλώμενου φωτός που υπάρχει σε όλα τα ενσωματωμένα φωτόμετρα και τον χρησιμοποιεί η μηχανή σε όλες τις αυτόματες λειτουργίες της.  Παίρνει πληροφορίες σχεδόν από όλο το κάδρο μας και διαθέτει ενσωματωμένες πληροφορίες και εκτιμήσεις που του επιτρέπει να διαχειριστεί πληθώρα φωτιστικών καταστάσεων. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα  να οδηγεί σε φωτογραφίες σωστά φωτισμένες στις περισσότερες φωτογραφικές περιπτώσεις, ενώ ακόμη και εκεί που θα πρέπει να επέμβει ο φωτογράφος για εξισορροπήσει την έκθεση οι διαφοροποιήσεις δεν είναι μεγάλες.

Μέτρηση Κέντρου βάρους – Μέσου όρου

Με αυτό τον τρόπο λειτουργούσαν τα ενσωματωμένα φωτόμετρα όλων των φωτογραφικών μηχανών μέχρι στην δεκαετία του 80΄ και υπάρχει μια ισχυρή παράδοση που θέλει το φωτόμετρο της μηχανής να ανταποκρίνεται καλύτερα στον οπίσθιο φωτισμό και τα πορτραίτα σε φυσικό φως σε εξωτερικούς χώρους. Για κάποιον που έχει συνηθίσει να χρησιμοποιεί φωτόμετρα κέντρου βάρους δεν θα φέρω αντίρρηση, αλλά για έναν νέο φωτογράφο αυτό τον τύπο μέτρησης μέσα στην μηχανή τον θεωρώ εντελώς άχρηστο.

Μερική μέτρηση – Σημειακή μέτρηση

Ένας εξαιρετικός τρόπος φωτομέτρησης που παλιά μας τον πρόσφεραν μόνο εξωτερικά εξειδικευμένα φωτόμετρα, έχει ενσωματωθεί σε όλες σχεδόν τις σύγχρονες ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές και μας δίνει μέτρηση από ένα μικρό τμήμα της εικόνας. Αυτή ή ένδειξη είναι απολύτως ακριβής και για τον φωτογράφο με γνώσεις για το πως λειτουργεί το φωτόμετρο αλλά και γνώσεις για το ζωνικό σύστημα, είναι ένα σπουδαίο βοήθημα στην προσπάθεια του να έχει σωστά φωτισμένες φωτογραφίες

Το σημαντικό είναι να κατανοήσετε ότι δεν υπάρχει σωστός ή λάθος τρόπος φωτομέτρησης. Όλα αυτά αποτελούν χρήσιμα εργαλεία στην προσπάθεια του φωτογράφου να πετύχει την όσο το δυνατόν σωστότερη έκθεση στις φωτογραφίες του. Λογικό είναι ότι συχνότερα ο σύγχρονος φωτογράφος θα χρησιμοποιήσει την ρύθμιση μέτρησης  Μάτριχ – Με αποτίμηση  που πετυχαίνει συχνότερα καλύτερα αποτελέσματα, αλλά θα πρέπει να δοκιμάσει και τις δυνατότητες της σημειακής μέτρησης.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Η φωτογραφία ως καλλιτεχνική πρακτική στην Street Art

Street Art και Φωτογραφία

Στη σημερινή μου ανάρτηση είναι ένα κείμενο σημαντικό για μένα μιας και είναι από μια από τις πρώτες μου εργασίες στο μεταπτυχιακό που κάνω. Μετά από χιλιάδες άρθρα στο ίντερνετ αυτή είναι μια ιδιαίτερη στιγμή.  Η εργασία παραδόθηκε αυτή την βδομάδα οπότε τώρα μπορώ να την δημοσιεύσω. Ίσως στη συνέχεια να γίνει μια σειρά άρθρων που να αφορά την σχέση της αγαπημένης μου street art με την φωτογραφία. Σήμερα σας παρουσιάζω την εισαγωγή και ένα κείμενο για τον Ernest Pignon-Ernest.  Για εικονογράφηση έχω επιλέξει 2 φωτογραφίες του JR και βέβαια μια του πρωτοπόρου Ernest Pignon-Ernest από το 1979 παρακαλώ.  Έχω αφαιρέσει τις παραπομπές της βιβλιογραφίας όποιος ενδιαφέρεται για αυτήν μπορεί να επικοινωνήσει μαζί μου ή με email η στο facebook.

Φωτογραφία από την παρέμβαση του JR στην Βραζιλία με το project “Οι γυναίκες είναι ήρωες” το 2008

Εισαγωγή

Η σχέση που έχει η φωτογραφία και η Street Art είναι στενή και πολυεπίπεδη. Στην παρούσα εργασία θα προσπαθήσω να αναδείξω πως η φωτογραφία εξελίχθηκε ως μια ξεχωριστή καλλιτεχνική πρακτική μέσα από το έργο σημαντικών Street Artist. Θα αφήσω έξω από την έρευνα μου  τη προφανή σχέση που έχει η τεκμηριωτική δύναμη της φωτογραφίας στην καταγραφή και προβολή της Street Art στον σύγχρονο κόσμο, ειδικά μέσω του διαδικτύου και τον πολύ σημαντικό ρόλο που έχει παίξει στην πλήρη αποδοχή της σαν ένα ρεύμα της τέχνης.

Η Street Art είναι τέχνη που ξεκίνησε σαν αναρχική, καταγγελτική, σχεδόν μυστική και παράνομη προσωπική πρακτική. H  οπτικοποίηση γίνονταν κυρίως μέσα από τα γκράφιτι και τα tags από μια  κοινότητα ανθρώπων με τους δικούς τους κώδικές, κανόνες, ιεραρχίες και κώδικες επικοινωνίας που χρησιμοποιούσαν τον δημόσιο χώρο, αντικείμενα, κτήρια και επιφάνειες, χωρίς κανένα σεβασμό στους νόμους που τον  προστατεύουν σαν δημόσια περιουσία. Με τα χρόνια από την δεκαετία του 90′ και μετά η Street Art εξελίχθηκε σε ένα σημαντικό καλλιτεχνικό κίνημα και αναπόσπαστο τμήμα του αστικού τοπίου σε πάρα πολλές πόλεις σε όλο τον κόσμο.

Οι καλλιτέχνες της Street Art  με τα πολλά και διαφορετικά στυλ τους έχουν συμβάλλει στην δημιουργία ενός οπτικού ιδιώματος που εκτός των άλλων αποσταθεροποιεί τους καθιερωμένους τρόπους σκέψης. Η Street Art έχει πετύχει να είναι ένα καλά τεκμηριωμένο αντικείμενο μελέτης με αρκετή βιβλιογραφία που συνεχώς επεκτείνεται και αυτό μαζί με την μεγάλη αποδοχή από το κοινό δείχνει  ότι αυτή η μορφή τέχνης αντιπροσωπεύει μια πολιτιστική καμπή παγκόσμια σημαντική, μόνιμη και μη αναστρέψιμη. Τα έργα της Street Art βρίσκονται πλέον σε εκθέσεις σε σπουδαία μουσεία και gallery . Η μεγάλη δημοσιότητα που έχει πάρει το έργο σημαντικών Street Artists όπως οι Shepard Fairey, Banksy και Swoon για να αναφέρω μερικούς από την διεθνή σκηνή, κάνει το έργο τους τόσο επιδραστικό και προσφέρει στους ίδιους μια τεράστια αναγνωρισιμότητα που σπάνια απολαμβάνουν καλλιτέχνες που έχουν εξελιχθεί  και παρουσιάζουν το έργο τους μέσα από τους θεσμοθετημένους οργανισμούς της σύγχρονης τέχνης. Αυτό ισχύει βέβαια για την παγκοσμιοποιημένη πλέον Street Art και για Έλληνες καλλιτέχνες σαν τον Ino, τον Sonke ή τον Fikos, για να αναφέρω μερικούς χαρακτηριστικούς .

Φωτογραφία από έργο του JR το 2019

Η Φωτογραφία ως καλλιτεχνική πρακτική της Street Art

Είναι αρκετοί καλλιτέχνες της Street Art που έμπνευσή τους αποτελεί μια φωτογραφία που συνήθως την μετασχηματίζουν, είτε αντιγράφοντας την με ζωγραφικό τρόπο ή αναπαράγοντας την ακόμη και αλλοιωμένη ή μετασχηματισμένη με άλλες τεχνικές όπως τα φωτοαντίγραφα ή τα στένσιλ. Στην παρούσα εργασία μου έχω επικεντρωθεί σε καλλιτέχνες της Street Art που χρησιμοποιούν τις ίδιες τις φωτογραφίες τυπωμένες με διάφορους τρόπους είτε ως αυτόνομα έργα, είτε με την τεχνική του κολάζ ή αντίστοιχες τεχνικές ως τμήμα του συνολικού τους έργου .

Παρόλο που θα ήθελα να παρουσιάσω αλφαβητικά τους καλλιτέχνες της Street Art που χρησιμοποιούν την φωτογραφία στην καλλιτεχνική τους πρακτική θέλω να αποτίσω φόρο τιμής σε ένα πρωτοπόρο. Τον “Καταστασιακό” πατριάρχη της Street Art τον  Ernest Pignon-Ernest που γεννήθηκε στη Νίκαια το 1942. Από το 1966 έχει κάνει το δρόμο τόσο το σκηνικό όσο και το θέμα των εφήμερων έργων του, τα οποία συνήθως αντανακλούν τα ιστορικά  γεγονότα που συνδέονται  με κάθε τόπο που εκθέτει τα έργα του. Αυτή η πρακτική του Ernest Pignon-Ernest επηρέασε τους καλλιτέχνες της Street Art.

Όπως έχει πει και ο ίδιος σε συνεντεύξεις του «Οι τοποθεσίες  είναι τα απαραίτητα υλικά μου. Προσπαθώ να καταλάβω ότι υπάρχει εκεί στο χώρο, φως, χρώματα – και ταυτόχρονα και ταυτόχρονα ότι δεν φαίνεται πλέον, την ιστορία του τόπου, τις ξεχασμένες μνήμες. Αυτά τα υλικά  χρησιμοποιώ για να δημιουργήσω  τις εικόνες μου, οι οποίες έτσι γεννιούνται από τα μέρη όπου τις τοποθετώ. Δεν κάνω έργα σε μια δεδομένη κατάσταση, προσπαθώ να κάνω έργα με καταστάσεις» . Η κύρια κριτική θέση που επεξεργάστηκαν οι “καταστασιακοί καλλιτέχνες και θεωρητικοί που με αυτούς κυρίως αντλεί έμπνευση η παρέμβαση στον δημόσιο χώρο του Ernest Pignon-Ernest, είναι ταυτόχρονα η  κατάργηση και η πραγματοποίηση της τέχνης.

Αυτούς τους δύο διαφορετικούς δρόμους  που τους εμπνεύστηκαν από τους σουρεαλιστές και τους ντανταϊστές καλλιτέχνες, οι “καταστασιακοί” θεωρούν ότι    είναι οι αδιαχώριστες όψεις του ίδιου του ξεπεράσματος της τέχνης . Ο Ernest Pignon-Ernest αρκετές φορές αφήνει τις πρωτότυπες αφίσες του να τις καταστρέψουν οι καιρικές συνθήκες ή οι περαστικοί. Η εκ νέου φωτογράφιση της φθοράς τους δημιουργεί καινούργια αυτοτελή έργα που κολλιούνται με την μορφή αφίσας ξανά στον δημόσιο χώρο.

Ernest Pignon-Ernest 1979

Διαβάστε μερικά σχετικά ενδιαφέροντα άρθρα Φωτογραφία Δρόμου

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

 

Φωτογραφική επανάληψη

Μερικά άρθρα για την φωτογραφία που πρέπει να τους δώσετε σημασία

Η σημερινή ανάρτηση αφορά περισσότερο τους μαθητές μου στο τμήμα των αρχαρίων. Μιας και ήρθε πάλι ο καιρός να γράψουν ένα επαναληπτικό τεστ. Όμως μπορεί να φανεί χρήσιμο σε πολλούς φίλους καθώς σε μια ιστοσελίδα θα βρούνε μαζεμένα τα links για τα σημαντικότερα άρθρα για την τεχνική της φωτογραφίας στο blog μου. Πάμε λοιπόν!

Ο νόμος της Αμοιβαιότητας στην Φωτογραφία

Έκθεση με προτεραιότητα διαφράγματος Α ή Αv

Η κλίμακα Ευαισθησίας του ψηφιακού αισθητήρα (ISO)

Ταχύτητα Φωτοφράχτη ή Χρόνος Έκθεσης

Φωτογραφίστε το Φεγγάρι

Το Διάφραγμα στη Φωτογραφία

Μπόκε (Bokeh) στην φωτογραφία

Creative Style (Δημιουργικό Στυλ) στις ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές της Sony

Picture Style (Στυλ εικόνας) στις ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές της Canon

Ορισμός (Set)  Picture control στις ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές της Nikon

Η επιλογή του αρχείου αποθήκευσης των φωτογραφιών μας στην φωτογραφική μας μηχανή. RAW ή JPEG;  

Προστατευτικό Φίλτρο UV για τον Φακό μας

Ζωνικό σύστημα και προαπεικόνιση

Πως να φωτογραφίσετε σιλουέτες

Οι φωτογραφικοί φακοί

Το βάθος πεδίου στη φωτογραφία

Από τι εξαρτάται το βάθος πεδίου;

O κανόνας του 16 στην φωτογραφία

Επιλογές φωτομέτρησης στην φωτογραφική μηχανή

Το φωτόμετρο της φωτογραφικής μηχανής

Φωτογραφική Έκθεση