Category Archives: Ιστορία της Φωτογραφίας

Άρθρα σχετικά με την ιστορία της Φωτογραφίας

The Americans ( Οι Αμερικάνοι) – Robert Frank

Robert Frank – The Americans

Στην ιστορία της φωτογραφίας υπάρχουν αρκετά βιβλία που έχουν παίξει σημαντικό ρόλο στην διαμόρφωση και την εξέλιξη της. Βιβλία θεωρητικά, βιβλία τεχνικά και φυσικά φωτογραφικά λευκώματα. Ένα από τα πιο σημαντικά φωτογραφικά λευκώματα που επηρέασε πολύ την εξέλιξη της φωτογραφίας είναι αυτό που κυκλοφόρησε  στις 15 Μαίου του 1958 στο Παρίσι με φωτογραφίες του Robert Frank και με τον τίτλο Les Américains. Μετά την μεγάλη αίσθηση που προκάλεσε την επόμενη χρονιά εκδόθηκε και στις ΗΠΑ με τον τίτλο The Americans.

The Americans ( Οι Αμερικάνοι) - Robert Frank

Το εξώφυλλο της πρώτης γαλλικής έκδοσης

Ο Robert Frank γεννήθηκε στην Ελβετία το 1924, όπου και έγινε αυτοδίδακτος φωτογράφος. Μετανάστευσε στην Αμερική το 1947.  Παράλληλα με την εμπορική του δουλειά σαν φωτογράφος δημιούργησε σιγά-σιγά ένα προσωπικό έργο πράγμα που τον οδήγησε στο να κερδίσει με την βοήθεια του Walker Evans μια υποτροφία από το ίδρυμα John Simon Guggenheim Memorial Foundation το 1955. Έτσι σταμάτησε την εμπορική φωτογραφία και μπόρεσε να ταξιδέψει για ένα πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα σε διάφορες περιοχές των ΗΠΑ φωτογραφίζοντας κυρίως στην Νέα Υόρκη αλλά και στις περιοχές Detroit, Dearborn, Michigan, Savannah, Georgia, Miami Beach, St. Petersburg, Florida, New Orleans, Louisiana, Houston, Texas, Los Angeles, California, Reno, Nevada, Salt Lake City, Utah, Butte,Montana, Chicago και Illinois, τραβώντας συνολικά πάνω από 25000 φωτογραφίες (700 φιλμ), 83 από τις οποίες επέλεξε για την πρώτη έκδοση στο Παρίσι.

The Americans ( Οι Αμερικάνοι) - Robert Frank

Το εξώφυλλο της πρώτης Αμερικάνικης έκδοσης με τον πρόλογο του Jack Kerouac

Στις εικόνες του Frank είναι σαν η Αμερική να είδε τον εαυτό της και να τρόμαξε. Η υποδοχή του βιβλίου δεν ήταν και η καλύτερη. Από το τι θέλει ένας Ελβετός να μας πει για την Αμερική, μέχρι για τα στραβά κάδρα, τα κομμένα πρόσωπα και τον χοντρό κόκκο των φωτογραφιών του άκουσε ο Frank. Παρόλα αυτά μέσα στην γενικότερη αμφισβήτηση  της Αμερικάνικης ευδαιμονίας σε όλες τις τέχνες, ο Robert Frank υψώθηκε με τις φωτογραφίες του στο ίδιο ύψος με τους λογοτέχνες, τους ποιητές, τους ζωγράφους, τους μουσικούς που αποτέλεσαν την πρωτοπορία αυτού του κινήματος. Οι φωτογραφίες του είναι ένας βαθύς φιλοσοφικός στοχασμός πάνω στην ψευδαίσθηση του Αμερικάνικου ονείρου.

robert frank the americans 50 years

Μια χαρακτηριστική φωτογραφία από το βιβλίο

Η φωτογραφία του Robert Frank δεν φέρνει κάτι εντελώς καινούργιο, καθώς αντίστοιχες προσπάθειες είχαν κάνει και άλλοι φωτογράφοι. Απλά το κάνει πρώτη φορά με τέτοια συνέπεια και με ολοκληρωμένο τρόπο,  ώστε στην ουσία επαναπροσδιορίζει την Αμερικάνικη εικονογραφία. Μας δείχνει μια άλλη Αμερική από αυτή που βλέπαμε το ίδιο διάστημα, ακόμη και από καλούς φωτογράφους στα ρεπορτάζ του περιοδικού  Life.  Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι το βιβλίο του δεν βρήκε εκδότη στην Αμερική αλλά στη Γαλλία. Στην Αμερικάνικη έκδοση τον πρόλογο έγραψε ο Jack Kerouac και αυτό βοήθησε πολύ στην δημοτικότητα του. Σήμερα θεωρείται από το πιο σημαντικά βιβλία στην ιστορία της φωτογραφίας και το βέβαιο είναι ότι δεν πρέπει να λείπει από καμία φωτογραφική βιβλιοθήκη.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

H παιδική εργασία από τον Lewis Hine

Η φωτογραφική δουλειά του κοινωνιολόγου Lewis Hine πάνω στην παιδική εργασία στις αρχές του 20ου αιώνα στην Αμερική αν και δεν είναι προβεβλημένη όσο της αξίζει, είναι ένα σημαντικότατο φωτογραφικό ντοκουμέντο που επηρέασε και διαμόρφωσε την ηθική του δυτικού κόσμου για την παιδική εργασία όσο κανείς άλλος. Ταυτόχρονα είναι μια στιβαρή φωτογραφική δουλειά και  η πρώτη που θα την εντάσσαμε άνετα στο καλλιτεχνικό κίνημα του ρεαλισμού.

lewis hine

Ο Lewis Wickes Hine γεννήθηκε στο Ουισκόνσιν των ΗΠΑ, στις 26 Σεπτεμβρίου του 1874. Σπούδασε κοινωνιολογία στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο, στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια και στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Έγινε δάσκαλος στην  Νέα Υόρκη, στο Ethical Culture School. Από το 1903 που αγόρασε την πρώτη του φωτογραφική μηχανή ενθάρρυνε τους μαθητές του να χρησιμοποιούν την φωτογραφία για εκπαιδευτικούς σκοπούς. Οι πρώτες του φωτογραφίες κατέγραφαν την φτώχεια στην Νέα Υόρκη και στο  νησί Ellis στο λιμάνι της Νέας Υόρκης  τους χιλιάδες μετανάστες που έφταναν στην Αμερική αναζητώντας μια καλύτερη ζωή. Τότε ήταν που συνειδητοποίησε ότι η φωτογραφία θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο για κοινωνικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις.

lewishine

Το 1908 η  Εθνική Επιτροπή Παιδικής Εργασίας (National Child Labour Committee) προσέλαβε τον  Lewis Hine ως ερευνητή και φωτογράφο για να καταγράψει τις συνθήκες που επικρατούσαν στην Αμερική όσο αφορά την παιδική εργασία. Το αποτέλεσμα της δουλειάς του δημοσιεύθηκε σε 2 βιβλία.  Child Labour in the Carolinas (1909) και το  Day Laborers Before Their Time (1909). Η συνθήκες που εργάστηκε ο Hine ήταν πολύ δύσκολες καθώς αντιμετώπιζε συχνά την αστυνομία και την ιδιωτική ασφάλεια στα εργοστάσια που ήθελε να φωτογραφίσει. Τις περισσότερες φορές έκρυβε την πραγματική του ιδιότητα και ισχυρίζονταν ότι ήταν επιθεωρητής ασφαλείας, πωλητής βιβλίων ή φωτογράφος που ήθελε να καταγράψει και να προβάλει τον εξοπλισμό των εργοστασίων.

lewis hine

Ο Lewis Hine εργάστηκε για την National Child Labour Committee συνολικά 8 χρόνια, παρόλο που συκοφαντήθηκε αυτός και το έργο του, δικαιώθηκε αυτό που κάποτε σημείωσε σε μια ομιλία του, “Μπορεί να έχετε βαρεθεί να βλέπετε φωτογραφίες παιδιών που εργάζονται αλλά το ίδιο συμβαίνει και με εμάς. Ο σκοπός μας είναι να σας κάνουμε να κουραστείτε και να αηδιάσετε τόσο πολύ με όλη αυτή την ιστορία,  ώστε να έρθει η στιγμή της δράσης και αυτές οι φωτογραφίες να αποτελέσουν τα αρχεία του παρελθόντος”. Η κριτική στο έργο του δεν ήρθε μόνο από την πλευρά των ιδιοκτητών των επιχειρήσεων που απασχολούσαν ανήλικους, αλλά και από την άλλη πλευρά. Πολλοί κατηγόρησαν τον Lewis Hine ότι οι φωτογραφίες του δεν ήταν αρκετά σκληρές και δεν κατέγραψαν σε ικανοποιητικό βαθμό τις φριχτές συνθήκες που εργάζονταν τα παιδιά εκείνη την εποχή στην Αμερική.  Μελετώντας σήμερα το έργο του μετά από έναν αιώνα μπορούμε να πούμε με σιγουριά  ότι η αξία του είναι διπλή και ως φωτογραφία ντοκουμέντου, αλλά και με φανερές σε κάθε περίπτωση τις υπόλοιπες καθαρά φωτογραφικές του αρετές.

lewis hine

Το 1916 το κογκρέσο πέρασε τελικά μια νομοθεσία για την προστασία των παιδιών.  Με τον νόμο Keating-Owen Act απαγορεύτηκε η εργασία παιδιών κάτω από τα 14 σε εργοστάσια και καταστήματα. Ο Owen Lovejoy, πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Παιδικής Εργασίας, έγραψε ότι από όλες τις προσπάθειες που έγιναν για την δημοσιοποίηση του προβλήματος η φωτογραφική δουλειά του Lewis Hine έπαιξε τον σπουδαιότερο ρόλο. Ο Lewis Hine πέθανε φτωχός και λησμονημένος το 1940. Οι αναφορές στο έργο του είναι σπάνιες.  Ακόμη και σε μελέτες για την φωτογραφία ντοκουμέντου  σπάνια θα συναντήσει κανείς τον Hine και τις φωτογραφίες του. Αν εξαιρέσεις τις προσπάθειες του Roger Fenton (1819 –1869) στον πόλεμο της Κριμαίας και των Alexander Gardner ( 1821 –  1882), Timothy H. O’Sullivan (1840 – 1882) και  τον George N. Barnard στον Αμερικάνικο εμφύλιο που είναι πρώιμες, το έργο του Lewis Hine θεμελίωσε αυτό που θεωρούμε σήμερα ως φωτογραφία ντοκουμέντου  ή κοινωνικό ρεπορτάζ και φυσικά ήταν ο προάγγελος της σημαντικής δουλειάς που έγινε από την ομάδα των φωτογράφων του Farm Security Administration (FSA)από το 1935 ως το 1944.

lewis hine

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Kodak instamatic 100 και φιλμ 126 σε κασέτα

Kodak instamatic μηχανές και φιλμ

Την δεκαετία του 60 ενώ ανεβαίνει η ερασιτεχνική φωτογραφία δεν υπάρχει αντίστοιχη αύξηση του τζίρου στις πωλήσεις των φιλμ αλλά και στις εκτυπώσεις των φωτογραφιών. Ανάμεσα στα άλλα τα τζιμάνια της Kodak ανακαλύπτουν ότι στατιστικά ένα αρκετά σεβαστό ποσοστό των φιλμ που επεξεργάζονται τα φωτογραφικά εργαστήρια της είναι ατράβηχτα ή καμένα, καθώς υπάρχει μια σχετική δυσκολία στην τοποθέτηση του φιλμ αλλά και συχνά ανοίγματα στις πλάτες των μηχανών ενώ το φιλμ έχει τραβηχτεί. Η λύση βγαίνει από τα τμήματα έρευνας της Kodak και λέγεται φιλμ σε κασέτα 126 και η πρώτη φωτογραφική μηχανή που το δέχεται , η Kodak instamatic 100.

kodak instamatic 100

H πρώτη Kodak Instamatic του 1963

Το 126 φιλμ ήταν ένα 35mm φιλμ φορτωμένο μέσα σε μια πλαστική θήκη (κασέτα) που έδινε ένα τετράγωνο αρνητικό 28mmX28mm (σε κάποιες μηχανές 26,5mmΧ26,5mm)που δεν υπήρχε περίπτωση να μην τραβηχτεί, αλλά ούτε και να καεί. Αν κατά λάθος άνοιγες την πλάτη της μηχανής καιγόταν μόνο μια φωτογραφία. Η ευκολία στο φόρτωμα και στην λήψη θυμίζει την μεγάλη παράδοση της Kodak στις απλές φωτογραφικές μηχανές για ερασιτεχνική χρήση που ξεκίνησε με την πρώτη Kodak των 25 δολαρίων του 1888, συνεχίστηκε με τις Brownie του ενός (1) δολαρίου μετά το 1900 και με την Instamatic 100 των 16 δολαρίων του 1963.

kodak 126 film

Το νέο για το 1963 είδος φιλμ, η κασέτα του 126

 Όπως ήταν αναμενόμενο η μηχανή και το φιλμ 126 σημείωσαν τεράστια επιτυχία και μέχρι το 1970 η Kodak πούλησε πάνω από 50.000.000 από τα διάφορα μοντέλα-παραλλαγές της Instamatic που παρήγαγε, δημιουργώντας ένα νέο κύμα ερασιτεχνών φωτογράφων σε όλο τον κόσμο αυξάνοντας κατακόρυφα τις πωλήσεις των φιλμ και τους τζίρους  των εργαστηρίων φωτογραφίας. Η δεκαετία του 70 έφερε την pocket Instamatic και το φιλμ 110, αλλά με αυτό θα ασχοληθώ σε άλλη μου ανάρτηση.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis.Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397.

Η πρώτη σοβαρή μηχανή της Canon είχε φακό Nikon

Η πρώτη Canon με φακό Nikon

Η ιστορία είναι γεμάτη στιγμές που μας κλείνουν το μάτι με ειρωνεία. Η δεκαετία του 30 ήταν μια εποχή ταχείας ανάπτυξης για την ιαπωνική βιομηχανία. Όσο αφορά τον φωτογραφικό κλάδο νέες εταιρείες και νέες συνεργασίες γίνονταν με ταχείς ρυθμούς. Βασισμένες σε γερμανικά πρότυπα οι γιαπωνέζικες φωτογραφικές μηχανές προσπαθούσαν να κερδίσουν την προτίμηση των φωτογράφων.

Το 1933 μια νέα εταιρεία είχε ιδρυθεί η Precision Optical Instruments Laboratory στο Τόκιο και το 1934 κατασκευάζει την πρώτη της φωτογραφική μηχανή που την ονομάζει Kwanon από το όνομα μιας βουδιστικής θεότητας. Το 1936 στο πρώτο σοβαρό μοντέλο φωτογραφικής μηχανής που κατασκευάζει η εταιρεία (αντιγραφή της Leica), αποφασίζει να κάνει το όνομα πιο εύκολο για τους δυτικούς και η μηχανή ονομάζεται Canon και Hansa από το όνομα της εταιρείας που ανέλαβε το μάρκετινγκ και τη διανομή της.

Canon Hansa Nikkor

Η πρώτη αξιόλογη φωτογραφική μηχανή από την Canon, είχε φακό Nikkor (50mm f3,5)

Το μοντέλο ήταν τόσο πετυχημένο που η ίδια η εταιρεία που το κατασκεύασε μετονομάστηκε σε Canon όπως έχει συμβεί άπειρες φορές στο χώρο της φωτογραφίας (Kodak, Leica, Contax, Pentax κ.α). Η ειρωνεία σε αυτή την περίπτωση εμπορικής επιτυχίας για το πρώτο επιτυχημένο μοντέλο της Canon, είναι ότι τους φακούς για την μηχανή τους κατασκεύαζε μια άλλη ιαπωνική εταιρεία η Nippon Kogaku. Ναι αυτή η εταιρεία που σήμερα είναι γνωστή σαν Nikon. Αυτοί πρώτοι φακοί που φόραγαν οι Canon λεγόταν Nikkor, ακριβώς όπως ονομάζει τους φακούς της η Nikon μέχρι και σήμερα, 80 χρόνια μετά.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Group f/64. Το Μανιφέστο της Καθαρής Φωτογραφίας

F/64

Στις 15 Νοεμβρίου του 1934 στο M.H. de Young Memorial Museum του Σαν Φρανσίσκο έγιναν τα εγκαίνια μιας ομαδικής έκθεσης των φωτογράφων Ansel Adams, Imogen Cunningham, John Paul Edwards, Sonya Noskowiak, Henry Swift, Willard Van Dyke και Edward Weston.  Όπως διαπιστώνετε ανάμεσα τους υπάρχουν τεράστια ονόματα της φωτογραφίας. Κάποιοι ήταν στα πρώτα τους βήματα (o Ansel Adams  ήταν 32 χρόνων και ο Willard Van Dyke 28 χρονών) και κάποιοι από αυτούς με ήδη ένα σημαντικό  έργο πίσω τους (Η Imogen Cunningham  ήταν  51 χρόνων και ο Edward Weston 48 χρονών).  Αυτή ήταν η πρώτη εμφάνιση του group f/64 μιας άτυπης καλλιτεχνικής ομάδας που δημιούργησε μια νέα ισχυρή τάση στη φωτογραφική τέχνη. Αυτό που στα ελληνικά  θα μεταφράζαμε σαν Καθαρή Φωτογραφία (Pure ή Straight Photography).

group f64

Αυτό το καλλιτεχνικό ρεύμα-κίνηση για μια φωτογραφία που να προβάλει την υποτιθέμενη αντικειμενικότητα της αντί να την κρύβει πίσω από τα τερτίπια της ζωγραφικής, που εξέφρασε για πρώτη φορά με σαφήνεια η ομάδα f/64, ήρθε σαν αντίδραση στο μεγάλο κίνημα που επικράτησε στα πρώτα χρόνια της καλλιτεχνικής φωτογραφίας αυτό των πικτοριαλιστών.

Το group f/64 δημοσίευσε και το μανιφέστο του με την ευκαιρία της πρώτης έκθεσης και προκάλεσε  μεγάλη αίσθηση στους φωτογραφικούς και στους καλλιτεχνικούς κύκλους. Παρόλο που έχει πολλές αδυναμίες στις παραδοχές του για την φωτογραφία, το group f/64 δημιούργησε μια μεγάλη “φωτογραφική σχολή” που έχει πολλούς και φανατικούς οπαδούς μέχρι σήμερα  και έτσι κι αλλιώς επηρέασε σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη της φωτογραφίας τον 20ο αιώνα.

Το μανιφέστο του group f/64

Το όνομα αυτής της ομάδας προέρχεται από ένα αριθμό διαφράγματος του φωτογραφικού φακού. Δηλώνει σε πολύ μεγάλο βαθμό τις ιδιότητες της καθαρότητας και της ευκρίνειας της φωτογραφικής εικόνας, οι  οποίες είναι βασικά στοιχεία στο έργο των μελών της ομάδας.

Ο κύριος σκοπός της ομάδας είναι να παρουσιάζει με συχνές εκθέσεις αυτό που θεωρεί σαν την καλύτερη σύγχρονη φωτογραφία στη δύση*. Εκτός από την προβολή του έργου των μελών της θα παρουσιάζει φωτογραφίες κι άλλων φωτογράφων που αποδεδειγμένα το έργο τους έχει τάσεις παρόμοιες με το έργο των μελών της ομάδας.

Το group f/64 δεν προτίθεται να καλύψει όλο το φάσμα της φωτογραφίας. Η επιλογή των μελών μας δεν αποτελεί ένδειξη αποδοκιμασίας για όποιους δεν θα περιλαμβάνονται στις εκθέσεις μας. Υπάρχει μεγάλος αριθμός σημαντικών φωτογράφων που το στυλ και η τεχνική τους, δεν έχουν σχέση με έργο της ομάδας.

Το group f/64 περιορίζει τα μέλη του και τους προσκεκλημένους του στις εκθέσεις, σε όσους φωτογράφους προσπαθούν να εκφράσουν την φωτογραφία ως μια τέχνη με απλή και ξεκάθαρη παρουσίαση, μέσα από  καθαρά  φωτογραφικές μεθόδους. Η ομάδα δεν πρόκειται να προβάλει ποτέ έργα, που δεν συμμορφώνονται με τα πρότυπα της καθαρής φωτογραφίας. Σαν καθαρή φωτογραφία ορίζεται αυτή που δεν περιλαμβάνει  ιδιότητες στην τεχνική στην σύνθεση και στις ιδέες, που προέρχονται από άλλες μορφές τέχνης. Η παραγωγή των Πικτοριαλιστών από την άλλη πλευρά, δείχνει μια αφοσίωση στις αρχές της τέχνης που σχετίζονται άμεσα με τη ζωγραφική και τις γραφικές τέχνες.

Τα μέλη της ομάδας f / 64 πιστεύουν ότι η φωτογραφία, ως μια μορφή τέχνης, πρέπει να αναπτυχθεί με τις ιδιότητες που ορίζονται από την πραγματικότητα και τους περιορισμούς του φωτογραφικού μέσου και πρέπει πάντα να παραμείνει ανεξάρτητη από τις ιδεολογικές συμβάσεις της τέχνης και της αισθητικής που θυμίζουν μια περίοδο του πολιτισμού που είναι προγενέστερη της ανάπτυξης του ίδιου του φωτογραφικού μέσου.

Η ομάδα θα εκτιμήσει πληροφορίες σχετικές με την οποιαδήποτε σοβαρή φωτογραφική δουλειά έχει ξεφύγει από την προσοχή της και θέλει να καθιερωθεί σαν ένα φόρουμ της σύγχρονης φωτογραφίας.

*Την δυτική ακτή των ΗΠΑ

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

EOS η ελληνική Αυγή, έδωσε το όνομα της στις μηχανές της νέας εποχής

30 Χρόνια Canon EOS

Η Canon ήδη από το 1987 παρουσίασε τις φωτογραφικές μηχανές της νέας εποχής. Για τις μηχανές της καινούργιας της σειράς η εταιρεία δανείστηκε το όνομα της Ελληνικής θεότητας της Αυγής. Ηώς ή Έως, η κόρη του Τιτάνα Υπερίωνα και της Τιτανίδας Θείας, της αδερφής του Ήλιου και της Σελήνης. Για άλλους EOS σημαίνει Electro-Optical System, αλλά εγώ προτιμώ την ποιητική εκδοχή, με πηγή έμπνευσης την Ελληνική Μυθολογία.

Canon EOS 650

Η πρώτη φωτογραφική μηχανή της σειράς EOS η 650 του 1987

Όντως οι φωτογραφικές μηχανές της Canon της σειράς EOS με ξεκίνημα την EOS 650 του 1987, εγκαινίασαν μια καινούργια περίοδο στην φωτογραφία. Η Canon τολμάει και εγκαταλείπει την πετυχημένη μοντούρα και την σειρά FD, των φακών της χειροκίνητης εστιάσης και προσφέρει στο κοινό τους φακούς με ενσωματωμένο μοτέρ αυτόματης εστιάσης EF, που δίνουν στο σύστημα EOS νέες εκπληκτικές δυνατότητες. Στις νέες τεχνολογίες που εισάγει η Canon δεν είναι μόνο η αυτόματη εστίαση, αλλά μια σειρά από καινοτομίες που πλέον θεωρούνται τα στάνταρ στις σημερινές ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές, αλλά τότε ήταν κάτι το πρωτάκουστο.

Canon EOS 5D Mark IV

H πιο πρόσφατη φωτογραφική μηχανή της Canon στην σειρά EOS, η 5D Mark IV ( Σεπτέμβριος 2016)

Η Canon είχε κάνει πάταγο με την τελευταία φωτογραφική μηχανή χειροκίνητης εστίασης την T90, καθώς είχε δείξει σε όλους ποιο δρόμο θα ακολουθούσε από εκεί και πέρα στις φωτογραφικές μηχανές. Δρόμο που ακολουθεί πιστά μέχρι σήμερα και στις ψηφιακές EOS (DSLR) με ξεκίνημα την EOS 30D που κυκλοφόρησε στο γύρισμα της χιλιετίας το 2000 μέχρι και την πιο πρόσφατη EOS 5D Mark IV (2016).

canon eos 30th

Οι σημαντικοί σταθμοί της Canon και της σειράς Φακών και Φωτογραφικών μηχανών EOS

1987 Ανακοινώνονται η φωτογραφική μηχανή DSLR  EOS 650 και οι φακοί EF 35-70mm f/3.5-4.5, EF 35-105mm f/3.54.5 και EF 50mm f/1.8

1989 Κυκλοφορεί η EOS-1, η πρώτη επαγγελματική φωτογραφική μηχανή της Canon με αυτόματη εστίαση

1994 Κυκλοφορεί η EOS 5, με αυτόματο σύστημα εστίασης και με σύστημα παρακολούθησης του ματιού

2000 Κυκλοφορεί η  EOS D30 – η πρώτη ψηφιακή φωτογραφική μηχανή με αποκλειστική εσωτερική σχεδίαση και παραγωγή της Canon

2001 Κυκλοφορεί η EOS-1D,  η πρώτη ψηφιακή επαγγελματική φωτογραφική μηχανή με αποκλειστική εσωτερική σχεδίαση και παραγωγή της Canon

2003 Κυκλοφορεί η EOS 300D – η πρώτη φωτογραφική μηχανή DSLR για το πλατύ κοινό με κόστος κάτω από 1.000 δολάρια

2005 Κυκλοφορεί  η EOS 5D, η πρώτη οικονομική fullframeDSLR

2008 Κυκλοφορεί  η EOS 5D Mark II,  η πρώτη DSLR με δυνατότητα λήψης βίντεο FullHD

2012 Κυκλοφορεί η  σειρά Cinema EOS επαγγελματικές ψηφιακές βιντεοκάμερες

2015 H παραγωγή της Canon φτάνει σ τις 80 εκατομμύρια φωτογραφικές μηχανές

2016 H παραγωγή της Canon φτάνει στους 120 εκατομμύρια φακούς για όλες τις σειρές φωτογραφικών μηχανών

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

 

Ο Εμίλ Ζολά το τερμάτισε (με τη φωτογραφία)

O Εμίλ Ζολά Φωτογράφος

O Εμίλ Ζολά (Émile Édouard Charles Antoine Zola 1840-1902) ο διάσημος Γάλλος συγγραφέας, υπήρξε και παθιασμένος ερασιτέχνης φωτογράφος. Την φωτογραφία την ανακάλυψε στα τελευταία 7 χρόνια της ζωής του αλλά του έγινε εμμονή και σχεδόν η αποκλειστική του απασχόληση. Χρησιμοποίησε την φωτογραφία όπως θα χρησιμοποιούσε την πένα του για να κρατάει σημειώσεις για τον κόσμο που τον περιτριγύριζε. Φωτογράφιζε τα πάντα. Μέσα σε 7 χρόνια απόκτησε 10 διαφορετικές φωτογραφικές μηχανές και το δικό του σκοτεινό θάλαμο όπου εμφάνιζε μόνος του τα φιλμ του και τύπωνε τις φωτογραφίες του. Είχε φτιάξει και μια δική του πατέντα ώστε να απελευθερώνει το κλείστρο από μακριά και έτσι τράβηξε και πολλά αυτοπορτραίτα.

Εμίλ Ζολά

Ήταν τόσο ενθουσιασμένος με αυτό του το χόμπι από την πρώτη στιγμή που ξεκίνησε να φωτογραφίζει το 1895, που πολλές φορές έφτανε να γίνεται υπερβολικός με την αγάπη του για την φωτογραφία. Η αλήθεια είναι ότι ο Ζολά ήταν άνθρωπος πολυτάλαντος, έτσι ανάμεσα στα άλλα ταλέντα του υπήρξε και καλός φωτογράφος. Πάντως για να λέμε κι αλήθειες ήταν πολύ καλύτερος σαν συγγραφέας . Για αυτό ίσως η σημαντικότερη παρακαταθήκη που έχουμε από εκείνον σαν φωτογράφοι δεν είναι οι φωτογραφίες του (που αρκετές από αυτές είναι καλές), αλλά μια φράση που έγραψε για την φωτογραφία (με αυτό πραγματικά το τερμάτισε).

“À mon avis, vous ne pouvez pas dire que vous avez vu quelque chose à fond si vous n’en avez pas pris une photographie”

Που σημαίνει πάνω κάτω

“Νομίζω ότι δεν μπορείτε να πείτε ότι είδα κάτι καλά, αν δεν το έχετε τραβήξει μια φωτογραφία”

Εμίλ Ζολά

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Και οι 11 (φωτογραφίες) ήταν υπέροχες

Φωτογραφίες από την απόβαση της Νορμανδίας

Η 6η Ιουνίου του 1944 είναι η μέρα της απόβασης στη Νορμανδία. Η μέρα της μεγαλύτερης απόβασης στην ιστορία των πολέμων που έγειρε αποφασιστικά την πλάστιγγα του πολέμου προς στην πλευρά των συμμάχων. Ο Robert Capa διάσημος φωτορεπόρτερ ήδη από τα χρόνια του Ισπανικού εμφύλιου πολέμου, βρίσκεται στα αποβατικά σκάφη με τους άντρες του 16ου συντάγματος πεζικού, που ήταν το δεύτερο αποβατικό κύμα που έφτασε στην ακτή Ομάχα της Νορμανδίας, εκείνο το πρωινό της 6ης Ιουνίου. Στην παραλία  που την πρώτη μέρα της απόβασης έγιναν οι πιο σκληρές μάχες και οι σύμμαχοι είχαν τις περισσότερες απώλειες.

robert capa omaha

Ο Capa είναι με πλήρη στρατιωτική εξάρτηση αλλά στα χέρια του αντί για όπλα έχει δύο Contax ΙΙ με φακούς 50mm και καταφέρνει μέσα σε μια πραγματική κόλαση να τραβήξει 72 φωτογραφίες από τις 2 πρώτες ώρες της απόβασης, όπως ο ίδιος ισχυρίζεται σε συνέντευξεις και στην αυτοβιογραφία του. Όταν από την αδρεναλίνη και από την ένταση δεν μπορεί πλεον ούτε το κουμπί της μηχανής του να πατήσει επιστρέφει σε ένα νοσοκομειακό πλοίο και  στέλνει τα τραβηγμένα φιλμ  στο Λονδίνο. Εκεί στον σκοτεινό θάλαμο του Life όπου γίνεται η επεξεργασία τους, συμβαίνει το απίστευτο. Του καταστρέφουν τα φιλμ! Από όλες τις φωτογραφίες που τράβηξε από την μοναδική αυτή ιστορική στιγμή με απίστευτο κίνδυνο μόνο 11 φωτογραφίες σώθηκαν και αυτές εξαιρετικά ταλαιπωρημένες (ενώ σήμερα σώζονται μόνο 10 πρωτότυπα αρνητικά). To Life δημοσίευσε κάποιες από αυτές τις φωτογραφίες στο τεύχος της 19ης Ιουνίου του 1944. Αυτές οι φωτογραφίες του Robert Capa που σώθηκαν έχουνε μείνει στην ιστορία σαν “The Magnificent Eleven”.

robert capa omaha

Σε όλη αυτή την ιστορία υπάρχει και αρκετό παρασκήνιο όπως είναι φυσικό και έτσι δημοσιογράφοι και ιστορικοί έχουν ασχοληθεί αρκετά με το συγκεκριμένο γεγονός. Όλα δείχνουν ότι ο Dennis Banks ένας δεκαπεντάχρονος βοηθός στο εργαστήριο του Life ρύθμισε το στεγνωτήριο των φιλμ σε πολύ μεγάλη θερμοκρασία με αποτέλεσμα να λιώσει η εμουλσιόν. Για πολλά χρόνια θεωρούσαν υπεύθυνο  για την καταστροφή τον 18χρονο Larry Burrows (τον αργότερα διάσημο βρετανό φωτογράφο που σκοτώθηκε στο Λάος το 1971) που τότε ήταν το παιδί για τους καφέδες στο γραφείο του Life στο Λονδίνο.  Ο photo editor  του Life στο Λονδίνο εκείνη την περίοδο ο John G. Morris, ισχυρίζεται ότι ήταν μπροστά όταν ο Dennis Banks έκανε την πατάτα και  ότι τα υπόλοιπα  φιλμ  του Capa, που καταστράφηκαν δεν περιείχαν καθόλου φωτογραφίες, ήταν ατράβηχτα.  Είναι πάντως γεγονός ότι σε τέτοιες καταστάσεις που ενδιαφέρουν το κοινό δημιουργούνται πάντα διάφοροι μύθοι.

robert capa omaha

Από τους στρατιώτες που εικονίζονται σε αυτές τις φωτογραφίες της απόβασης έχουν αναγνωριστεί κάποιοι. Ένας βετεράνος της απόβασης ο  Huston Riley θυμόταν τον Capa που τον βοήθησε εκείνη την μέρα. Σε μια συνέντευξη του ανέφερε ότι ένας φωτογράφος τον βοήθησε κατά την διάρκεια της απόβασης ” κάποια στιγμή βρέθηκα μέσα στο νερό και κάποιος με βοήθησε να σταθώ στα πόδια μου. Είδα με έκπληξη ότι είχε τα διακριτικά του δημοσιογράφου και σκέφτηκα τι στο διάολο κάνει αυτός εδώ; Αμέσως μετά συνέχισε προς την παραλία συνεχίζοντας να τραβάει φωτογραφίες”. Ο σκηνοθέτης της ταινίας “Η διάσωση του στρατιώτη Ράιαν” Steven Allan Spielberg, έχει δηλώσει σε συνεντεύξεις του ότι εμπνεύστηκε από τις 11 αυτές φωτογραφίες του Robert Capa, για την ατμόσφαιρα που έδωσε στις σκηνές της απόβασης.

robert capa omaha

Όπως είναι γνωστό ο Robert Capa σκοτώθηκε στην Ινδοκίνα πατώντας μια νάρκη στις 25 Μαίου του 1954. Απόλυτα συνεπής στην ρήση του” Αν οι φωτογραφίες σου δεν είναι καλές, αυτό σημαίνει ότι δεν τις τράβηξες από αρκετά κοντά”. Με το φωτογραφικό του έργο, τον βαθύ ανθρωπισμό του αλλά και την  ίδρυση του πρακτορείου Magnum, επηρέασε όσο λίγοι την Φωτογραφία στον 20ο αιώνα. Αιωνία του η μνήμη!

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Η Πρώτη Γυναίκα Φωτογράφος Anna Atkins (1799 –1871)

Η πρώτη Φωτογράφος

Στις αρχές προς τα μέσα του 19ου αιώνα στην μεγάλη παρέα που οφείλουμε την εφεύρεση της φωτογραφίας στην μεγάλη Βρετανία, εκτός από τους τόσους σημαντικούς άντρες, υπήρχε και μια σημαντική γυναίκα, η Άννα Children, που αργότερα που παντρεύτηκε πήρε το επίθετο του άντρα της Atkins. Kόρη του χημικού, μεταλλειολόγου και ζωολόγου John George Children, η Άννα έχασε την μητέρα της πολύ νωρίς και έτσι δέθηκε πολύ με τον πατέρα της που της πρόσφερε μια εξαιρετική και σπάνια για τις γυναίκες της εποχής επιστημονική μόρφωση. Το κύριο ενδιαφέρον της ήταν η βοτανολογία.

Ο John George Children ήταν κολλητός του Sir Humphry Davy που ήταν ένας από τους μεγαλύτερους χημικούς όλων των εποχών, ενώ ο άντρας της Άννας, ο John Pelly Atkins ήταν πολύ φίλος με τον εφευρέτη της φωτογραφίας William Fox Talbot αλλά και  φίλος του Sir John Frederick William Herschel του νονού της φωτογραφίας (με την έννοια ότι βάπτισε την καινούργια εφεύρεση photography από τις αρχαίες ελληνικές λέξεις ΦΩΤΟΣ-ΓΡΑΦΗ). Όλη αυτή η μεγάλη παρέα εκτός των άλλων παρακολουθούσε πολύ στενά τα πειράματα του William Fox Talbot με τον νιτρικό άργυρο σε σχέση με την φωτογραφία, αλλά και τις έρευνες του John Herschel σε σχέση με εναλλακτικές φωτοευαίσθητες μεθόδους. Έτσι όταν ο Herschel το 1842 ανακάλυψε την Κυανοτυπία, την έδειξε-δίδαξε στην Άννα και εκείνη αποφάσισε να την χρησιμοποιήσει για την καταγραφή των διάφορων φυτών της συλλογής της.

anna atkins

Το εξώφυλλο του πρώτου βιβλίου με φωτογραφίες της Άννας Άτκινς

Τον Οκτώβριο του 1843 η Άννα Atkins ξεκίνησε να εκδίδει μόνη της την σειρά βιβλίων Photographs of British Algae: Cyanotype Impressions που αφορούσε τα φύκια της Βρετανίας και περιείχε αυθεντικά πρωτότυπα φωτογράμματα τυπωμένα με την μέθοδο της Κυανοτυπίας, ενώ αργότερα δημοσίευσε και ένα με φτέρες. Αρκετά αντίτυπα σώζονται μέχρι σήμερα. Αυτό την κάνει την πρώτη γυναίκα φωτογράφο, αλλά και την πρώτη φωτογράφο που δημοσίευσε τις φωτογραφίες της σε βιβλίο. Καθώς αυτό που θεωρούσαμε μέχρι πρόσφατα το πρώτο βιβλίο με φωτογραφίες, το The Pencil of Nature  του William Fox Talbot, από τον εκδοτικό οίκο του Λονδίνου Longman, Brown, Green & Longmans,  εκδόθηκε το 1844, οπότε το βιβλίο της Atkins προηγήθηκε.

anna atkins

Μια χαρακτηριστική κυανοτυπία από τις σελίδες του βιβλίου της Άτκινς

 Αρκετοί ιστορικοί ισχυρίζονται πρέπει να θεωρήσουμε ως την πρώτη φωτογράφο την γυναίκα William Talbot  την Constance Talbot, που είναι αποδεδειγμένο ότι τον βοηθούσε στους πειραματισμούς του με την φωτογραφία. Βέβαια ούτε φωτογραφίες με την υπογραφή της Constance Talbot υπάρχουν, αλλά και ούτε φωτογραφίες της Anna Atkins τραβηγμένες με φωτογραφική μηχανή, παρά μόνο τα φωτογράμματα της με τα φυτά. Έτσι είναι ένα θέμα που θα βοηθάει τους ιστορικούς να ερίζουν και να ερευνούν και εμείς να χαιρόμαστε τα αποτελέσματα των ερευνών της.  Εγώ πάντως με τα μέχρι τώρα δεδομένα, θεωρώ την Atkins την πρώτη γυναίκα φωτογράφο και σε αυτή πρέπει να αποδίδουμε τιμές που διέγνωσε από τόσο νωρίς την αξία της φωτογραφίας όσο αφορά τη μετάδοση της επιστημονικής γνώσης.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis

Η πρώτη Φωτογραφική συνέντευξη 1886

Η πρώτη συνέντευξη με φωτογραφίες στο Παρίσι του 1886

Η πρώτη φωτογραφική συνέντευξη ή αυτό που αποκαλείται σήμερα σαν η πρώτη σύγχρονη συνέντευξη σε μέσο μαζικής ενημέρωσης, είναι η συνέντευξη που πήρε ο διάσημος φωτογράφος Félix Nadar από τον επίσης διάσημο Γάλλο χημικό και μεγάλο σκεπτικιστή Michel-Eugène Chevreul. Την συνέντευξη φωτογράφισε ο γιός του Nadar Paul,  που ήταν κι αυτός φωτογράφος.

le journal illustre

Η συνέντευξη έγινε με αφορμή τα 100α γενέθλια του Michel-Eugène Chevreul. Μπροστά στον φωτογραφικό φακό δύο μεγάλα πνεύματα του 19ου αιώνα συζητούν για την Φωτογραφία, την θεωρία του χρώματος, για το θέατρο και τον Μολιέρο,  για τις επιστημονικές μεθόδους του Παστέρ, αλλά και για τα αερόστατα που ήταν από τα αγαπημένα θέματα του Nadar, αλλά και για το πως μπορεί κάποιος να ζήσει 100 χρόνια.

Le journal illustre

Η συνέντευξη δημοσιεύθηκε στο περιοδικό (κάτι σαν εβδομαδιαία εφημερίδα για να είμαστε πιο ακριβείς) Le Journal Illustré στο Παρίσι, στις 5 Σεπτεμβρίου του 1886 και προκάλεσε μεγάλη αίσθηση. Ήταν η πρώτη συνέντευξη που εκτός από το πορτραίτο στο εξώφυλλο και τα κείμενα της, συνοδευόταν από 12 φωτογραφίες κατά την διάρκεια της ίδιας της συνέντευξης.  Είχε τίτλο L’Art de vivre cent ans. Trois entretiens avec Monsieur Chevreul (Η τέχνη του να ζεις 100 χρόνια. Τρείς συνεντεύξεις με τον Κύριο Σεβρέλ).

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis