Category Archives: Ιστορία της Φωτογραφίας

Άρθρα σχετικά με την ιστορία της Φωτογραφίας

Έλληνας ο στρατιώτης σύμβολο του 2ου παγκόσμιου πολέμου

Κεφαλλονίτης ο στρατιώτης στην φωτογραφία του Eugene Smith

Εδώ και μερικά χρόνια είναι απολύτως βέβαιο ότι  ο στρατιώτης σύμβολο του 2ου παγκόσμιου πολέμου, η διάσημη φωτογραφία του Eugene Smith με τον ταλαιπωρημένο στρατιώτη που πίνει νερό από το παγούρι του και έγινε γραμματόσημο από τα αμερικάνικα ταχυδρομεία το 2002 και η επόμενη στιγμή του ίδιου στρατιώτη με το τσιγάρο στο στόμα, απεικονίζουν τον Ευάγγελο Κλωνή από τον Άγιο Γεώργιο της Κεφαλονιάς σε μια ανάπαυλα της μάχης κάπου στον Ειρηνικό.

Έλληνας ο στρατιώτης σύμβολο του 2ου παγκόσμιου πολέμου

Ο Ευάγγελος Κλωνής είχε μια μυθιστορηματική ζωή. Γεννήθηκε το 1916 και σε ηλικία 20 χρόνων μετανάστευσε παράνομα σαν λαθρεπιβάτης σε ένα καράβι που πήγαινε στην Αμερική. Εκεί αφού περιπλανήθηκε σε διάφορες πολιτείες κατέληξε στην Σάντα Φε στο Νέο Μεξικό που υπήρχε μεγάλη ελληνική κοινότητα αλλά το κυριότερο ο καιρός του θύμιζε την Ελλάδα.

Έλληνας ο στρατιώτης σύμβολο του 2ου παγκόσμιου πολέμου

Στη Σάντα Φε ο Κλωνής στέριωσε όμως εξακολουθούσε να τον ανησυχεί ότι ήταν παράνομος μετανάστης. Έτσι το 1942 όταν η Αμερική μπήκε στον πόλεμο και κάλεσε όλους τους παράνομους μετανάστες να καταταγούν με αντάλλαγμα την αμερικανική υπηκοότητα ήταν από τους πρώτους που το έκαναν. Όταν μάλιστα πριν ολοκληρωθεί η εκπαίδευση του πληροφορήθηκε ότι στην Ελλάδα που βρίσκονταν υπό κατοχή οι γερμανοί είχαν σκοτώσει τους γονείς του, είχε ακόμη έναν λόγο να πολεμήσει με το πλευρό των συμμάχων, για να πάρει εκδίκηση.

Ο Ευάγγελος Κλωνής πολέμησε σε πολλά μέτωπα, αλλά η πολεμική του ιστορία ήταν λίγο θολή ακόμη και για την οικογένεια του, την γυναίκα του και τους τρεις γιούς του, καθώς δεν αναφέρονταν ποτέ στην περίοδο του πολέμου με πολλές λεπτομέρειες.  Συνέχισε την ζωή του στην Σάντα Φε και  μάλιστα άνοιξε και ένα δικό του μπαρ το ” Evangelo’s ” που υπάρχει ακόμη και σήμερα και το έχει ο ένας από τους γιούς του ο Νίκος. Ο Ευάγγελος Κλωνής πέθανε ήσυχα το 1989. Είχε αναφέρει ότι κάποια στιγμή στην διάρκεια του πολέμου τον είχε φωτογραφίσει ένας φωτογράφος του LIFE,αλλά κανείς δεν είχε δώσει τότε σημασία.

Το 1991 είναι η σημαδιακή χρονιά που ο ένας από του γιούς του αναγνώρισε τον πατέρα του στο εξώφυλλο μιας έκδοσης του LIFE για τα 50 χρόνια από την έναρξη του πολέμου. Τα υπόλοιπα είναι ιστορία καθώς όλα επιβεβαιώθηκαν από πολλές πηγές μιας και ο Ευάγγελος Κλωνής είχε συστηθεί στον φωτογράφο Eugene Smith που τον ρώτησε το όνομα του σαν T.E. Underwood. Το επίθετο ήταν του κολλητού του J. R. Underwood, αλλά τα αρχικά σήμαιναν Τρελός Έλληνας!

Περισσότερες λεπτομέρειες για την ζωή του Ευάγγελου Κλωνή αλλά και της οικογένειας του, αλλά και όλο το ιστορικό της επιβεβαίωσης χωρίς καμία αμφιβολία ότι αυτός είναι ο στρατιώτης σύμβολο στις φωτογραφίες του Eugene Smith μπορείτε να διαβάσετε στο παρακάτω link.

http://digitaljournalist.org/issue0510/swanson.html

Κωνσταντίνος Μάνος – A Greek Portfolio

Konstantinos Manos –  A Greek Portfolio – Φωτογραφικό Λεύκωμα

To A Greek Portfolio είναι ένα από τα πιο γνωστά φωτογραφικά έργα που αφορούν την Ελλάδα. Το δημιούργησε την δεκαετία του 60΄ο γεννημένος από Έλληνες γονείς Konstantinos Manos , όταν αποφάσισε να κάνει μερικά φωτογραφικά ταξίδια στην Ελλάδα, τον τόπο καταγωγής των γονιών του την περίοδο 1961-1964 και το 1967.

Konstantinos Manos  -  Α Greek Portfolio - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Ο Konstantinos Manos είναι ένας σπουδαίος φωτογράφος και οι ελληνικές του ρίζες μας κάνουν να αισθανόμαστε περήφανοι. Παρόλο που το A Greek Portfolio ήταν το εισιτήριο του για να γίνει μέλος του πρακτορείου Mangum και έγινε λεύκωμα με μεγάλη εκδοτική επιτυχία το 1972, εγώ δεν το θεωρώ την σπουδαιότερη δουλειά του (Πιστεύω ότι τα American Color και American Color 2 είναι σπουδαιότερα) .

Konstantinos Manos  -  Α Greek Portfolio - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Άλλωστε υπάρχουν φωτογράφοι, έλληνες και ξένοι, που φωτογράφισαν την Ελλάδα  την ίδια περίοδο και  δημιούργησαν  ένα εξίσου σπουδαίο έργο, χωρίς να γίνει ποτέ τόσο γνωστό όσο το A Greek Portfolio. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι ανάμεσα στις φωτογραφίες του A Greek Portfolio δεν υπάρχουν και μερικά φωτογραφικά αριστουργήματα.

Konstantinos Manos  -  Α Greek Portfolio - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Η ουσία είναι ότι και να λέω εγώ το A Greek Portfolio έχει πάρει μια πολύ σημαντική θέση στην ιστορία της φωτογραφίας. Μάλιστα το 2013 το μουσείο Μπενάκη έκανε μια μεγάλη έκθεση αφιέρωμα στον φωτογράφο και στο A Greek Portfolio, με την ονομασία “A Greek portfolio 50 χρόνια μετά” . Στην έκθεση περιλαμβάνονταν στο πρώτο τμήμα οι φωτογραφίες που περιείχε το λεύκωμα του 1972, αλλά και ένα πρόσθετο δεύτερο τμήμα  με φωτογραφίες από εκείνα τα ταξίδια στην Ελλάδα  που αποτελούν σημερινή επιλογή του ίδιου του φωτογράφου, από ένα σύνολο 219 φωτογραφιών που χάρισε στο μουσείο Μπενάκη.

Konstantinos Manos  -  Α Greek Portfolio - Φωτογραφικό Λεύκωμα

In the American West – Richard Avedon

In the American West – Φωτογραφικό Λεύκωμα

Ένα από τα πιο πολυσυζητημένα λευκώματα στην ιστορία της φωτογραφίας είναι το In the American West του Richard Avedon. Η κυκλοφορία του λευκώματος το 1985 αλλά και η ομώνυμη έκθεση προκάλεσαν τεράστια αίσθηση. Πολλοί αναρωτήθηκαν. Τι θέλει ένας φωτογράφος μόδας (έστω ο καλύτερος) από τα σαλόνια και τα πάρτι της Ανατολής, στα εργοστάσια, τα ορυχεία, τις πετρελαιοπηγές και τα σφαγεία της Δύσης;

In the American West - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Η ιδέα για το αυτό το τεράστιο έργο (χρειάστηκαν 17000 πλάκες φιλμ KODAK TRI-X 20Χ25 και 5 χρόνια στον Avedon και τους βοηθούς του να κάνουν τα πορτραίτα 762 ανθρώπων) ήταν του Avedon, αλλά αυτός που βοήθησε καταλυτικά στηρίζοντας το, ήταν ο διευθυντής του μουσείου Amon Carter στο Fort Worth  του Τέξας, Mitchell  Wilder, που δυστυχώς πέθανε πριν το δει ολοκληρωμένο.

In the American West - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Πολλοί ισχυρίζονται ότι τα σοβαρά προβλήματα υγείας που είχε ο Avedon ήδη από το 1974, ενώ μόλις είχε μπει στην 5η δεκαετία της ζωής του έπαιξαν σημαντικό ρόλο για την απόφαση του από το 1979 μέχρι το 1984 να ασχοληθεί με αυτό το μνημειώδες από κάθε άποψη έργο, πάντως με το In the American West, ο Avedon δημιουργεί ένα ορόσημο για την φωτογραφία και δεν είναι τυχαία η εκδοτική επιτυχία του λευκώματος, αλλά ούτε η επιτυχία της έκθεσης που δεν έχει σταματήσει να περιοδεύει από τότε.

In the American West - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Η επιλογή του Avedon για το άσπρο φόντο με το μίνι στούντιο που στήνει οπουδήποτε βρει ένα πρόσωπο που τον ενδιαφέρει να φωτογραφίσει και η επιλογή για τα τεράστια τυπώματα για την έκθεση των φωτογραφιών που υποστηρίζεται βέβαια από το μεγάλο μέγεθος φιλμ που έχει επιλέξει από την αρχή να χρησιμοποιήσει, καθορίζουν σε πολύ μεγάλο βαθμό το ύφος του In the American West, αλλά βέβαια αυτό που έπαιξε σπουδαιότερο ρόλο είναι η ιδιοφυΐα του Richard Avedon.

In the American West - Φωτογραφικό Λεύκωμα

Ο φίλος μου ο Πικάσο

Η φιλία του Πικάσο με τον Lucien Clergue

Ο Πικάσο είναι μια από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της τέχνης και ξέρουμε πόσα πολλά του χρωστάμε. Όμως ανάμεσα στα υπόλοιπα που του χρωστάμε για την προσφορά του στην σύγχρονη τέχνη του χρωστάμε και ότι ενέπνευσε και έσπρωξε στην δημιουργία έναν πολύ σημαντικό Γάλλο φωτογράφο τον Lucien Clergue. Ο Πικάσο υπήρξε μέντορας  και φίλος του Clergue από την πρώτη στιγμή που τον γνώρισε το 1953. Όταν πρωτοσυναντήθηκαν ο Πικάσο ήταν ήδη 72 χρόνων, ενώ ο Lucien Clergue 19.

Ο φίλος μου ο Πικάσο

Ο Lucien Clergue γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αρλ. Από τα 15 του που η μητέρα του χάρισε μια φωτογραφική μηχανή άρχισε να ασχολείται ερασιτεχνικά με την φωτογραφία. Ο Πικάσο βρέθηκε στην Αρλ για να παρακολουθήσει μια ταυρομαχία. Στις εξέδρες της αρένας κατά την διάρκεια της ταυρομαχίας βρίσκονταν  ο νεαρός ερασιτέχνης  φωτογράφος τραβώντας φωτογραφίες και εκεί γνώρισε τον διάσημο ζωγράφο.

Ο φίλος μου ο Πικάσο

Η συζήτηση τους αφορούσε τη φωτογραφία. Ο Πικάσο ζήτησε από τον νεαρό Clergue που τότε δούλευε σε ένα εργοστάσιο παπουτσιών να του δείξει φωτογραφίες του. Το προσκάλεσε μάλιστα όταν θα είχε μεγαλύτερο όγκο φωτογραφιών να τον επισκεφτεί στο σπίτι του στις Κάννες για να τους τις δείξει. Όπως αναφέρει ο Lucien Clergue από εκείνη την πρώτη συνάντηση και μετά φωτογράφιζε έχοντας το μυαλό του ότι ήθελε να εντυπωσιάσει τον διάσημο ζωγράφο. Μεγάλο βάρος για έναν καλλιτέχνη στα πρώτα του βήματα, αλλά και μεγάλη ώθηση.

Ο φίλος μου ο Πικάσο

Όντως ο Lucien Clergue επισκέφθηκε τον Πικάσο και του έδειξε την πρώτη του ολοκληρωμένη ομάδα φωτογραφιών, τους “Σαλτιμπάγκους”. Η επιρροή από το έργο του Πικάσο ήταν παραπάνω από εμφανής. Τι έκανε ο μεγάλος ζωγράφος;  Του μίλησε με τα καλύτερα λόγια για τις φωτογραφίες του, υπέγραψε μια φωτογραφία του νεαρού φίλου του  (ο Lucien Clergue αρκετά χρόνια αργότερα μετά από τόση επιτυχία παραδέχεται ότι εξακολουθεί να είναι η ακριβότερη φωτογραφία του) και τον γνώρισε στον κύκλο των φίλων του. Από εκείνη την στιγμή ξεκίνησε μια πολύ δυνατή φιλία που κράτησε 20 χρόνια. Ο Πικάσο υπήρξε θαυμαστής των φωτογραφιών του Lucien Clergue και το έχει αναφέρει σε πολλές συνεντεύξεις του.

Ο φίλος μου ο Πικάσο

Ο Lucien Clergue από εκεί και μετά υπήρξε ένας από τους στενότερους φίλους του Πικάσο, μάλιστα ο ζωγράφος του βάπτισε την δεύτερη κόρη του την Ολίβια. Λογικό ήταν ότι σε αυτή την πολύχρονη σχέση ο  Lucien Clergue φωτογράφισε συχνά τον Πικάσο σε διάφορες φάσεις.  Δικαίωσε ο νεαρός εργάτης του εργοστασίου παπουτσιών τις προσδοκίες του μέντορα του; Πιστεύω ότι το έκανε με το παραπάνω, πέρα από την ποιότητα και την ποσότητα  του φωτογραφικού του έργου, ο Lucien Clergue γενικότερα αναδείχθηκε σε μια σπουδαία προσωπικότητα της τέχνης και μην ξεχνάμε ότι είναι ο συνιδρυτής των φωτογραφικών συναντήσεων της Αρλ που είναι το πιο σημαντικό και διάσημο φωτογραφικό φεστιβάλ.

Ο φίλος μου ο ΠικάσοΟι δύο φίλοι τα πρώτα χρόνια της φιλίας τους στην Αρλ

 

 

Η ίδρυση του πρακτορείου Magnum Photos

Η ίδρυση του Magnum 1947

Είναι αδύνατο για όποιον ασχολείται λίγο με την φωτογραφία να μην γνωρίζει το φωτογραφικό πρακτορείο Magnum. Κυρίως γιατί από τον Μάιο του 1947 που ιδρύθηκε, υπήρξαν μέλη του πάρα πολλοί από τους σημαντικότερους φωτογράφους του 20ου αιώνα. Η ιδέα για την ίδρυση ενός φωτογραφικού πρακτορείου που να προσφέρει την μέγιστη καλλιτεχνική ελευθερία στα μέλη του και να μπορεί συλλογικά να υπερασπίζεται με τον καλύτερο τρόπο τα συμφέροντά τους στα περιοδικά και τις εφημερίδες που δημοσίευαν τις φωτογραφίες τους ήταν ιδέα του Robert Capa, του ανθρώπου που ήδη μετά τον ισπανικό εμφύλιο θεωρούνταν ο καλύτερος φωτορεπόρτερ.

Η ίδρυση του πρακτορείου Magnum Photos

O Robert Capa και ο George Rodger κατά την διάρκεια του πολέμου στην Ιταλία

O Robert Capa είναι αυτός που έπεισε τα υπόλοιπα ιδρυτικά μέλη, πρώτα από όλα τους φίλους του. Τον Henri Cartier-Bresson που δεν ήξερε τι δρόμο να ακολουθήσει μετά τον πόλεμο και τον David “Chim” Seymour που ήταν έτοιμος να εγκαταλείψει την φωτογραφία. Την αρχική πεντάδα συμπλήρωσαν ο βρετανός George Rodger και ο William Vandivert που ήταν παλιοί γνώριμοι του Robert Capa από τα πεδία των μαχών και εκτιμούσε την δουλειά τους.

Η ίδρυση του πρακτορείου Magnum Photos

Φωτογραφία από τις πρώτες συζητήσεις για την δημιουργία του Magnum

Το πρακτορείο ονομάστηκε magnum από το τεράστιο μπουκάλι κρασί που κατανάλωνε η αρχική ομάδα σε κάθε συνάντηση. Τα μέλη φωτογράφους στην πρώτη αυτή ομάδα συμπλήρωσαν η Maria Eisner που η εμπειρία της έπαιξε σημαντικό ρόλο μιας και για αρκετά χρόνια ήταν ιδιοκτήτρια του φωτογραφικού πρακτορείου Alliance Agency και έγινε η διευθύντρια του magnum στο Παρίσι και η πρώτη πρόεδρος, η Rita Vandivert που έτρεχε το magnum στην Νέα Υόρκη αλλά αποχώρησε μετά από ένα χρόνο.

Η ίδρυση του πρακτορείου Magnum Photos

O Robert Capa και ο “Chim” φωτογραφημένοι από τον Henri Cartier-Bresson το 1952

Οι αρχικοί φίλοι και συνεργάτες χώρισαν και τον κόσμο ώστε ο καθένας τους να ασχοληθεί φωτογραφικά με ένα τμήμα του. Ο Henri Cartier-Bresson την Ινδία, την Κίνα και γενικά την Ασία,  ο George Rodger την Αφρική, David “Chim” Seymour την Ευρώπη,  ο William Vandivert την Αμερική, ενώ ο Robert Capa ήταν μπαλαντέρ. Πολύ σύντομα ο William Vandivert αποχώρησε, αλλά το magnum έγινε τόσο διάσημο που πολλοί σημαντικοί νέοι φωτογράφοι ήθελαν να γίνουν μέλη του.

Η ίδρυση του πρακτορείου Magnum Photos

Η συνάντηση των φωτογράφων του Magnum το 1957

Έτσι μπορεί τα πρώτα κιόλας χρόνια της λειτουργίας του το Magnum να έχασε 3 από τους ιδρυτές του, ο William Vandivert αποχώρησε το 1948, ο Robert Capa σκοτώθηκε στην Ινδοκίνα από μια νάρκη το 1954, ενώ ο David “Chim” Seymour σκοτώθηκε από πολυβόλο στην Αίγυπτο το 1956, αλλά πολύ σύντομα πολλοί φωτογράφοι ήρθαν να δυναμώσουν κι άλλο την φήμη του. Τα πρώτα μέλη μετά τους ιδρυτές ήταν οι πολύ γνωστοί Werner Bischof και Ernst Haas. Μέσα στα πρώτα χρόνια ακολούθησαν πολλοί νέοι και ταλαντούχοι φωτογράφοι, όπως η Eve Arnold που ήταν η πρώτη γυναίκα φωτογράφος μέλος του magnum αλλά και οι  Burt Glinn, Erich Hartmann, Erich Lessing, Marc Riboud, Dennis Stock, Elliott Erwitt, Kryn Taconis.

Οι τρυπημένες φωτογραφίες του FSA

Οι τρυπημένες φωτογραφίες του Farm Security Administration

Οι τρυπημένες φωτογραφίες του FSA

Οι φωτογραφίες του φωτογραφικού τμήματος του FSA από το 1935-1944 που κατέγραψαν μια δύσκολη περίοδο της αμερικάνικης ιστορίας την εποχή της μεγάλης ύφεσης, είναι ένα πολύ σημαντικό φωτογραφικό ντοκουμέντο που έχει πάρει ποια τη θέση του στην ιστορία της φωτογραφίας και θεωρούνται σήμερα εθνικός θησαυρός των ΗΠΑ. Σημαντικό ρόλο σε αυτό έπαιξαν οι σπουδαίοι φωτογράφοι που συνεργάστηκαν κατά διαστήματα με τον οργανισμό. Ας θυμηθούμε μερικά από τα σπουδαία αυτά  ονόματα της φωτογραφίας με την σειρά που προσλήφθηκαν Arthur Rothstein, Theo Jung, Ben Shahn, Walker Evans, Dorothea Lange, Carl Mydans, Russell Lee, Marion Post Wolcott, Jack Delano, John Vachon και John Collier.

Οι τρυπημένες φωτογραφίες του FSA

Όμως αυτά είναι τα γνωστά. Αυτό που είναι σχετικά άγνωστο είναι το πόσο δικτατορικά διοικούσε το φωτογραφικό τμήμα και πόσο συχνά είχε προστριβές με τους φωτογράφους ο διευθυντής του Roy Stryker. Μια από τις πρακτικές του που είχαν αυτός και οι βοηθοί του, ήταν να τρυπάνε τα αρνητικά που δεν τους άρεσαν με περφορατέρ (διακορευτή εγγράφων). Αρκετές φορές στα περιθώρια των αρνητικών αλλά και χιλιάδες φορές επάνω στο περιεχόμενο, επάνω στα πρόσωπα που απεικονίζονται.  Αυτή η συνήθεια κράτησε τα 4 πρώτα χρόνια μέχρι το 1939 και σταμάτησε μετά από τις έντονες διαμαρτυρίες των φωτογράφων.

Οι τρυπημένες φωτογραφίες του FSA

Κανείς από τους φωτογράφους που συνεργάστηκαν με τον FSA δεν γλύτωσε από αυτή την πρακτική. Ούτε η Dorothea Lange ή ο Walker Evans. Κι αν εμείς έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε τις  φωτογραφίες που έχουν γίνει διάσημες από εκείνη την περίοδο είναι γιατί ποτέ φυσικά δεν μας έχουν δείξει εκείνες τις άλλες, τις τρυπημένες. Αλλά κι αυτές  είναι το ίδιο σπουδαίες και σημαντικές. Όπως έχει πει και ο Ben Shahn  σε μια συνέντευξή του “ο Roy ήταν λίγο δικτατορικός στις επιλογές του  και κατέστρεψε ένα μεγάλο αριθμό από τις φωτογραφίες μου, κάτι που σταμάτησε να το κάνει αργότερα.  Συνήθιζε να τρυπάει τα αρνητικά.  Μερικά από αυτά ήταν απίστευτα πολύτιμα”.

Οι τρυπημένες φωτογραφίες του FSA

Ο Roy Stryker δεν είχε καθορίσει κάποια σαφή κριτήρια ή μεθοδολογία για τις φωτογραφίες που τρυπούσε.  Ίσως μια εικόνα ήταν περιττή για εκείνον και τους βοηθούς του.  Ίσως ο φωτογράφος να μην είχε καταφέρει να μεταφέρει αυτό που είχε εκείνος στο μυαλό του ότι έπρεπε να κάνει το φωτογραφικό τμήμα.  Ίσως  ο Stryker να ήθελε να πιέσει τους φωτογράφους του να είναι πιο  προσεκτικοί ή ίσως απλά να ήταν σε κακή διάθεση.  Η ουσία είναι ότι  στα αρχεία της Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου βρίσκονται και αυτές οι χιλιάδες  άγνωστες τρυπημένες φωτογραφίες, μαζί με τις διάσημες  εικόνες που κατάφεραν να ξεφύγουν από το  διατρητικό του  Stryker.

O Burhan Ozbilici νικητής του διαγωνισμού φωτογραφίας World Press Photo 2017

World Press Photo 2017

Ο Burhan Ozbilici, είναι ο νικητής του World Press Photo of the Year 2017. Η φωτογραφία που βραβεύτηκε απεικονίζει τον πυροβολισμό του Ρώσου πρέσβη στην Τουρκία, Andry Karlov, σε μια γκαλερί στην Άγκυρα.

World Press Photo 2017

Ο διαγωνισμός φωτογραφίας World Press Photo, είναι ο σημαντικότερος θεσμός για την φωτοδημοσιογραφία. Οι κριτές του διαγωνισμού επέλεξαν ανάμεσα από 80.408 φωτογραφίες,  που υποβλήθηκαν από 5034 επαγγελματίες φωτογράφους από 124 χώρες. Η φωτογραφία που βραβεύτηκε κέρδισε επίσης την πρώτη θέση στην κατηγορία Spot News. Ο  νικητής του World Press Photo of the Year,  Burhan Ozbilici θα πάρει μαζί με το  βραβείο  και €10.000 σε μετρητά από το World Press Photo σε μια τελετή βράβευσης που θα πραγματοποιηθεί στην Ολλανδία στις 22 Απριλίου 2017. Οι φωτογραφίες που βραβεύτηκαν, παρουσιάζονται σε έκθεση η οποία θα επισκεφθεί 95 πόλεις, σε περισσότερες από 45 χώρες, σε διάρκεια ενός έτους. Την έκθεση αναμένεται να επισκεφθούν περισσότεροι από 3,5 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο. Η πρώτη έκθεση της χρονιάς 2017 World Press Photo, θα εγκαινιαστεί στο ΄Αμστερνταμ στις 14 Απριλίου.

Τζόζεφ Κουντέλκα – Εισβολή Πράγα 1968

Οι φωτογραφίες του Τζόζεφ Κουντέλκα   από την εισβολή στην Πράγα

Τζόζεφ Κουντέλκα  - Εισβολή Πράγα 1968

Άλλο ένα εξαιρετικό φωτογραφικό λεύκωμα που ήρθε στα χέρια μου χάρη σε ένα μαθητή μου, τον Ντίνο αυτή τη φορά. Αυτή η  εξαιρετική έκδοση από το μουσείο Μπενάκη και το πρακτορείο Apeiron στην ουσία έχει εξελληνίσει  την αντίστοιχη αγγλική έκδοση με τον τίτλο Invaze 1968. Ο αγαπημένος μας Τζόζεφ Κουντέλκα   40 χρόνια μετά από τα γεγονότα της Πράγας τον Αύγουστο του 1968 ξανασκύβει στο αρχείο του και επιλέγει τις 250 φωτογραφίες που συνθέτουν αυτή την καινούργια έκδοση που τις περισσότερες δεν τις έχουμε ξαναδεί, δημοσιεύονται για πρώτη φορά.

Τζόζεφ Κουντέλκα  - Εισβολή Πράγα 1968

Αυτή η φωτογραφική δουλειά του Κουντέλκα από την εισβολή των χωρών του συμφώνου της Βαρσοβίας στην Πράγα είναι που δημοσιεύθηκε με ψευδώνυμο στα δυτικά μέσα ενημέρωσης, αλλά άνοιξε τον δρόμο στον Κουντέλκα να δουλέψει και να ζητήσει πολιτικό άσυλο στην δύση και να πάρει τελικά την γαλλική υπηκοότητα, να γίνει μέλος του πρακτορείου Magnum και να δημιουργήσει το φωτογραφικό έργο που όλοι ξέρουμε και θαυμάζουμε.

Τζόζεφ Κουντέλκα  - Εισβολή Πράγα 1968

Στο λεύκωμα αρκετές από τις φωτογραφίες συνοδεύονται από επεξηγηματικές λεζάντες, ενώ τα κείμενα που υπάρχουν σε βάζουν στο δραματικό κλίμα εκείνων των ημερών. Η έκδοση είναι πανέμορφη από γραφίστικη άποψη. Η μόνη μου διαφωνία είναι με τις φωτογραφίες που πιάνουν 2 σελίδες. Τα δισέλιδα σαλόνια έχουν πιο πολύ αισθητική περιοδικού παρά φωτογραφικού λευκώματος και διαφωνώ με αυτή την πρακτική κυρίως γιατί δεν μπορώ να δω καλά τις φωτογραφίες (ή θα πρέπει να τσακίσω το βιβλίο αλλά και πάλι οι φωτογραφίες δεν φαίνονται καλά).

Τζόζεφ Κουντέλκα  - Εισβολή Πράγα 1968

André Kertész – Καθρέφτης μιας ζωής

Αντρέ Κερτέζ, Καθρέπτης μιας ζωής – Φωτογραφικό λεύκωμα

Χάρη σε ένα μαθητή μου τον Κλεάνθη, ήρθε στα χέρια μου αυτό το πολύ όμορφο λεύκωμα φωτογραφιών του André Kertész που περιλαμβάνει φωτογραφίες από όλες τις περιόδους της ζωής του που ήταν πολυτάραχη. Ο Κερτέζ είναι ένας από τους σημαντικότερους φωτογράφους, δεν υπάρχει φωτογράφος που να μην έχει συγκινηθεί από κάποια φωτογραφία του και για αυτό τον λόγο θα είναι πάντα ένας από τους σημαντικότερους δασκάλους μας.

Αντρέ Κερτέζ, Καθρέπτης μιας ζωής - Φωτογραφικό λεύκωμα

Το Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης σε συμπαραγωγή με τις εκδόσεις “Άγρα” κυκλοφόρησαν το αυτό το δίγλωσσο λεύκωμα “André Kertész – Καθρέφτης μιας ζωής” με την ευκαιρία της μεγάλης αναδρομικής έκθεσης του φωτογράφου το 2007 στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης στην Αθήνα  και στο Μουσείο Φωτογραφίας  στη Θεσσαλονίκη . Το λεύκωμα περιλαμβάνει  πολύ ωραία εισαγωγικά κείμενα του Βαγγέλη Ιωακειμίδη και του Πλάτωνα Ριβέλλη, καθώς και 140 από τις καλύτερες φωτογραφίες του Kertesz, διαρθρωμένες σε έξι ενότητες: “Ουγγαρία” (1912-25), “Γαλλία” (1925-36), “Παραμορφώσεις” (1933), “Η.Π.Α.” (1936-76), “Διεθνής Περίοδος” (1963-85), “Έγχρωμη Περίοδος”.

André Kertész

Αυτοπορτραίτο του André Kertész

Στην ελληνική γλώσσα είναι σπάνια τα φωτογραφικά λευκώματα σημαντικών ξένων φωτογράφων. Έτσι αυτό το λεύκωμα είναι από τα πιο σημαντικά που έχουν κυκλοφορήσει όχι μόνο για τις φωτογραφίες του μεγάλου δημιουργού , αλλά και για τα εισαγωγικά κείμενα και τις πληροφορίες για την ζωή του που μπορεί να διαβάσει κάποιος στα Ελληνικά. Η τιμή της έκδοσης είναι τσιμπημένη όπως γίνεται συνήθως με τα φωτογραφικά λευκώματα, αλλά αξίζει την επένδυση καθώς είναι μια πολύ προσεγμένη έκδοση και μια από τις καλύτερες σε παγκόσμιο επίπεδο όσο αφορά το συνολικό έργο του André Kertész.

Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911

Η πρώτη φωτογράφιση μόδας το 1911 από τον Edward Steichen

Φωτογραφίσεις που να έχουν σχέση με το life style είχαν γίνει από νωρίς στην ιστορία της φωτογραφίας. Για παράδειγμα ήδη από το ξεκινώντας από το 1856 (από το διάστημα που ήταν στην αυλή και ερωμένη του αυτοκράτορα της Γαλλίας Ναπολέοντα ΙΙΙ), έχουμε την  πολύχρονη συνεργασία του φωτογράφου  Pierre-Louis Pierson  και της Virginia Oldoini Κόμισσας του Καστιλιόνε, που είχε σαν αποτέλεσμα εκατοντάδες φωτογραφίες. Τα πορτραίτα αυτά τα επιμελούνταν η ίδια η Virginia Oldoini μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια. Από τα ρούχα, το στήσιμο ακόμη και την γωνία με την οποία θα την τραβούσε η κάμερα.

Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911

Η Virginia Elisabetta Luisa Carlotta Antonietta Teresa Maria Oldoïn, γνωστή και με το παρατσούκλι “Nicchia”

Η πρώτη κανονική φωτογράφιση μόδας που έγινε με σκοπό να διαφημίσει τις δημιουργίες ενός μόδιστρου έγινε το 1911 από τον Edward Jean Steichen και δημοσιεύθηκε σε ένα περιοδικό που δεν είχε καμία σχέση με την μόδα, το γαλλικό Art et Décoration. Ο εκδότης Lucien Vogel προσκάλεσε/προκάλεσε τον Edward Jean Steichen  να αντιμετωπίσει την σχεδίαση των ρούχων σαν υψηλή τέχνη. Οι δημιουργίες ήταν του διάσημου σχεδιαστή μόδας Paul Poiret και το ότι δημοσιεύθηκαν  σε ένα περιοδικό αρχιτεκτονικής και εσωτερικής διακόσμησης  δείχνει πόσο πρωτοπόρος ήταν και στους τρόπους που έβρισκε για να προωθήσει τα ρούχα του.

Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911 Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911 Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911 Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911 Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911

Μέχρι τότε στα περιοδικά που ασχολούνταν με την μόδα, όλες οι εικονογραφήσεις γίνονταν στο χέρι από εξαιρετικούς σχεδιαστές και ζωγράφους. Από εκείνη την στιγμή και μετά η φωτογραφία άρχισε να παίζει πιο σημαντικό ρόλο και στην διαφήμιση και συνέβαλλε πολύ  στην ανάπτυξη του χώρου της μόδας αλλά και στην μετεξέλιξη των διάσημων περιοδικών της, των φωτογράφων και τον μοντέλων σε κοινωνικά σύμβολα.

Η πρώτη φωτογράφιση μόδας 1911

Ο Edward Jean Steichen  όπως ήταν όταν έκανε την πρώτη φωτογράφιση μόδας

Ο Edward Jean Steichen (1879-1973) γεννήθηκε στο Λουξεμβούργο αλλά όταν ήταν μόλις 2 χρονών οι γονείς του μετανάστευσαν στην Αμερική. Η μαθητεία του στην λιθογραφία και η ενασχόληση του με το σχέδιο και την ζωγραφική ήταν τα εφόδια που τον οδήγησαν όταν απόκτησε την πρώτη του μεταχειρισμένη Kodak το 1895, οι φωτογραφίες του να είναι ξεχωριστές. Στο πρώτο περιοδικό για την καλλιτεχνική φωτογραφία, το Camera Work  του Alfred Stieglitz , σχεδίασε το  λογότυπο και από το 1903 έως το 1917 ήταν ο φωτογράφος που είχε δημοσιεύσει τις περισσότερες φωτογραφίες. Μάλιστα από το 1905 μέχρι το 1917 μαζί  με τον Stieglitz δημιούργησαν την gallery Little Galleries of the Photo-Secession που έμεινε γνωστή σαν gallery 291 επειδή βρισκόταν στο 291 της Πέμπτης Λεωφόρου της Νέας Υόρκης. Εκείνη την περίοδο και για αρκετά χρόνια, καθώς ο Edward Jean Steichen είχε ασχοληθεί και με όλα τα είδη της εμπορικής φωτογραφίας, θεωρούνταν ο πιο σημαντικός και ακριβοπληρωμένος φωτογράφος. Δείτε και την ανάρτηση μου για τους μεγάλους φωτογράφους μόδας,  φωτογραφίες μόδας.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397