ΤΑ ΝΕΑ ΤΗΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ

ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΙ ΛΑΤΡΕΙΑΣ

ΠΙΣΩ

Έκθεση Φωτογραφίας - Διαχρονικοί τόποι και τρόποι λατρείας

 

Έκθεση Φωτογραφίας - Διαχρονικοί τόποι και τρόποι λατρείας

Εγκαινιάζεται την Παρασκευή 23 Μαϊου 2008 στις 20.30' στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, η έκθεση “ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΙ ΛΑΤΡΕΙΑΣ”.

 

Η έκθεση, που είναι μια παραγωγή του Φωτογραφικού Κέντρου Θεσσαλονίκης, αποτελείται από εργασίες που διερευνούν το θέμα της πίστης και γίνεται στα πλαίσια της Photobiennale του 2008, που διοργανώνει το Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης.

ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΜΜΕΤΈΧΟΥΝ:
Matteo Danesin (ITL), Emin Altan (TUR), Miya Ando Stanoff (US), Guillermo Srodek – Hart (ARG), Jan Van Ijken (ESP), Nermine Hammam (EGYP), Patrick Brown (THAI), Toledano Philip (GB), Marco Ambrosi (ITL), Janek Markstahler (GER), Paula Muhr (GER), Αλέξανδρος Δοβρίδης, Δημήτρης Προκοπίου, Στεφανία Μιζάρα,Έφη Πεταλά, Βασίλης Καρκατσέλης, Σταύρος Δαγτζίδης, Θανάσης Ράπτης, Δημήτρης Δεσποινούδης, Αργύρης Λιαπόπουλος, Ευθύμης Μουρατίδης, Στέλιος Καλογεράκης, Δήμητρα Ερμείδου, Χαρά Χρυσανθάκη, Ηλίας Πολίτης, Γιάννης Χολογκούνης, Χριστίνα Παπαφράγκου (GR), Florence Messager (GR-FR).


Η έκθεση “Διαχρονικοί τόποι και τρόποι Λατρείας” αποτελεί τον καρπό μιας μακροχρόνιας προσπάθειας για τη διερεύνηση της πίστης και το πώς αυτή μπορεί να πάρει χαρακτηριστικά από τον διαπολιτισμικό φωτογραφικό χρόνο.
Πολλοί καλλιτέχνες στην ιστορία της φωτογραφίας αποτύπωσαν, κατέγραψαν ή ανέλυσαν με τις εικόνες τους αυτή τη διαχρονική δύναμη ή αδυναμία του ανθρώπου.
Στις ημέρες μας όμως, για μία μεγάλη μερίδα δημιουργών αυτό δεν αρκεί. Γνωρίζουμε πράγματα που δεν γνωρίζαμε, κατανοούμε καταστάσεις ασύλληπτες, νοιώθουμε την παγκοσμιοποίηση και ας μένουν όλα μέσα μας ίδια. Η γλώσσα του μέσου άλλαξε, οι απαιτήσεις από την τέχνη άλλαξαν, ο τρόπος με τον οποίο το φωτογραφικό έργο φτάνει και κυρίως διαβάζεται από το κοινό του άλλαξε, οι ίδιες οι ιδέες μας για τη συνύπαρξη των διαφορετικών άλλαξαν, άρα, άλλαξε και ο τρόπος που μιλάμε για την ίδια την πίστη και τη λατρεία, άλλαξε και ο τρόπος που τη φωτογραφίζουμε.
Ο τρόπος και ο βαθμός εμπλοκής της πνευματικότητας της σταθερής φωτογραφικής εικόνας, με την πνευματικότητα της όποιας πίστης, είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά αυτής της έκθεσης. Η υπέρβαση αυτού που γνωρίζουμε, μέσω αυτού που επιθυμούμε, για μία μελλοντική ολοκλήρωση της συναλλαγής, παράγει δράσεις και ορίζει συμπεριφορές οι οποίες, παρά τις όποιες ιδιαιτερότητες, έχουν πολλά κοινά μεταξύ τους στοιχεία και στην τέχνη και στη λατρεία της θεότητας.
Στην έκθεση η φωτογραφία ντοκουμέντου και αυτή της καταγραφής συνυπάρχουν με τη σκηνοθετημένη, την εννοιολογική, την εικαστική. Είναι ευδιάκριτη η πρόθεση για ανάμιξη της παράδοσης με το σύγχρονο, του δοσμένου με τα ερωτήματα που μπορεί να γεννά, του διαχρονικά αυθόρμητου με το καταγεγραμμένο (και για τούτο νεκρό) παρόν, του σεβασμού απέναντι στις αρχές των άλλων και ταυτόχρονα της αμφισβήτησής τους.
Η ανίκητη περιέργεια της δημιουργικής πράξης εμπλέκεται με τις πολύπλοκες και πολυποίκιλες διαδρομές έκφρασης της πίστης και της λατρείας, σαν όχημα ευγνωμοσύνης και εξερεύνησης αυτού που βρίσκεται πέρα από τον άνθρωπο, άρα και της ίδιας της φωτογραφίας.
Βασίλης Καρκατσέλης

Διάρκεια της έκθεσης μέχρι 30-8-2008.


ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ www.fkth.gr
Πληροφορίες: Β.Καρκατσέλης 6942860890
Σ.Δαγτζίδης 2310935920
Ο Matteo Danesin (ITL) έχει επιλέξει έναν συναισθηματικό τρόπο προσέγγισης στην έρευνα που έκανε επάνω στις θρησκευτικές τελετές και γιορτές της Αφρικανικής Πεντηκοστιανής κοινότητας της Βερόνας., χωρίς να κρύβεται πίσω από τον φακό του.


O Emin Altan (TUR) πλησιάζει πολύ προσεκτικά τον επιθανάτιο εναγκαλισμό των γιγαντιαίων ριζών στα μεγαλoπρεπή, αν και εδώ και αιώνες εγκαταλειμμένα ανάκτορα του Angkor (Ταιλανδη). Το φως και τα σκαλίσματα πάνω στις γιγαντιαίες πέτρες είναι αυτό που εξιτάρει περισσότερο τον φωτογράφο.


Η Miya Ando Stanoff (US) παρουσιάζει ZEN τοπία, δουλεύοντας το γκρι σε μεγάλες μεταλλικές επιφάνειες, όπου ο θεατής αντανακλάται συμμετέχοντας στα ήρεμα περιβάλλοντα που προβάλλουν οι εικόνες.


Ο Guillermo Srodek – Hart (ARG) εστίασε τη δουλειά του στα πάμπολλα κόκκινα αναθέματα που υπάρχουν σε όλη σχεδόν την Αργεντινή για τον σύγχρονο Ρομπέν των Δασών της Αργεντινής Gauchito Gil και την άδικη εκτέλεση του, μετά από την οποία έχει συνδεθεί με πολλά θαύματα..


Ο Jan Van Ijken (NL) φωτογραφίζει τo Πάσχα των καθολικών στην Ισπανία. Η μεγάλη βδομάδα, γιορτάζεται με λιτανείες όπου συμμετέχουν οι πιστοί, με σαβανωμένα πρόσωπα και σώματα, ζωγραφισμένες κουκούλες και κρατούν στα χέρια τους βαριά αγάλματα και σταυρούς, που αγγίζουν μ' αυτά ο ένας τον άλλον. Η λιτανεία αυτή που γίνεται εδώ και πολλούς αιώνες στην Σεβίλλη, τελειώνει με την δύση του ήλιου.


Nermine Hammam (EGYP) φωτογραφίζει την ASHURA, με την οποία οι σιίτες στο Ιράν, Ιράκ, Λίβανο και Μπαχρέιν τιμούν τη μνήμη του αγώνα μέχρι θανάτου των επίγονων του Μωάμεθ. Γι αυτό εκείνη την συγκεκριμένη ημέρα κάνουν λιτανείες και αυτοτιμωρούνται με αλυσίδες και αιχμηρά όργανα, δηλώνοντας μ' αυτόν τον τρόπο θρησκευτική πίστη.

Ο Patrick Brown (THAI) φωτογραφίζει τη θρησκευτική γιορτή Χορτοφαγιίας που γίνεται κάθε χρόνο στα νότια της Ταυλάνδης. Οι συμμετέχοντες τιμούν τους θεούς αψηφώντας τη φωτιά, περνώντας βελόνες στο κορμί τους και υπομένοντας άλλες κακουχίες.


Ο Toledano Philip (GB) οπτικοποιεί τις ελπίδες αλλά και την παράνοια της σύγχρονης Αμερικής, κάνοντας ένα προκλητικό και καυστικό σχόλιο επάνω στον τρόπο ζωής και τα ήθη μιας χώρας που ξεχυλίζει από αντιφάσεις.


Ο Marco Ambrosi (ITL) για να φωτογραφίσει τους Δυτικοαφρικανούς μετανάστες της Βερόνας, έπρεπε να τους αναζητήσει έξω, την ώρα που εκκλησιάζονταν και να τους καλέσει προσωπικά να ποζάρουν στο αυτοσχέδιο στούντιο που έστηνε επί τόπου.


Η Janek Markstahler (GER) παρακολουθεί εδώ και χρόνια τις λατρευτικές εκδηλώσεις των πιστών και τις λιτανείες προς το υπέρτατο ον, με αντικείμενα και ήχους.


Τα αγκαθωτά στεφάνια, τα κουμποσκίνια, οι σταυροί στο λαιμό και τα ρούχα, μοναχών και ιερωμένων, και τα χρωματιστά σκηνώματα της Paula Muhr (GER), σε βάζουν με μυστηριακό τρόπο να προσεγγίσεις την πίστη.


Ο Αλέξανδρος Δοβρίδης παρακολουθεί τους συμμετέχοντες στο καρναβάλι του Σοχού (Ν. Θεσσαλονίκης), που χάνεται στα βάθη των αιώνων. Χαρακτηριστικό τους οι ιδιόμορφες χρωματιστές στολές και η Διονυσιακή τους διάθεση.


Ο Δημήτρης Προκοπίου απεικονίζει εσωτερικούς καθημερινούς χώρους που έχουν μετατραπεί σε χώρους πίστης και λατρείας, με πρόσωπα οικεία, καθημερινά κουρασμένα από τον μόχθο και από την ζωή.


Η Στεφανία Μιζάρα φωτογραφίζει σε τρία χωριά της Μακεδονίας το Διονυσιακής προέλευσης, με την συνδρομή των Άγιων Κωνσταντίνου και Ελένης υπερβατικό έθιμο των ανυπόδητων αναστενάρηδων επάνω στην θράκα .


Η Έφη Πεταλά ανιχνεύει τη θρησκευτικότητα που υπάρχει διάχυτη σε έναν αρχαιολογικό χώρο, προσπαθεί να καταγράψει τα μηνύματα που “λαμβάνει” από τα -κατά τα άλλα- άψυχα ερείπια, να διηγηθεί την ιστορία τους...


Ο Βασίλης Καρκατσέλης παρουσιάζει αναθήματα. Βίντεο (Σκην:Σταύρου Δαγτζίδη), κερί, ύφασμα και πλεγμένες φωτογραφίες 258Χ154 εκ. 2007/8. Ένα λευκό αστερέωτο φωτογραφικό χαρτί μετατρέπεται σε τοίχο από ξωκλήσι και υφίσταται όσα και αυτός από τους πιστούς της φωτογραφίας. Έργο ζωντανό (αλλάζει με την πάροδο του χρόνου, το σχετικό φωτισμό, την υγρασία) και σε εξέλιξη, ανοικτό στη συμμετοχή του κοινού.


Ο Σταύρος Δαγτζίδης φωτογραφίζει ένα από τα μεγαλύτερα πανηγύρια που έχουν διατηρηθεί στην Ελλάδα., χωρίς να τα εξαφανίσει ο χρόνος, το πανηγύρι του Αγ. Σίμου στο Μεσολόγγι, που γίνεται κάθε χρόνο τον Ιούνιο. Μαζεύονται πλήθος πιστοί και πάρα πολύ τσιγγάνοι από όλη την Ελλάδα., όπου και βαφτίζουν τα παιδιά τους, κάνοντας τάματα.


Ο Θανάσης Ράπτης παρακολουθεί την αγιοποίηση απλών αθώων καθημερινών ανθρώπων, μέσα από τον ανεμοστρόβιλο και τις χιλιάδες συμπληγάδες της ζωής. Ο φωτογράφος μας λέει ότι σ' όλους αυτούς αξίζει φωτοστέφανο.


Ο Δημήτρης Δεσποινούδης δε νοιάζεται τόσο για τα σύμβολα μέσα στις εκκλησίες ούτε για τους εξωτερικούς χώρους. Προχωρά μέσα, κάτω, σε χώρους δύσκολους, αποτρόπαιους και δυσάρεστους. Πηγαίνει σε υπόγεια, στους εσχατεύοντες τόπους, τελευταίο καταφύγιο των πιστών, που υπηρέτησαν ευλαβικά τον θεό και εκεί επί τέλους, βρίσκουν ανάπαυση τα οστά τους.


Ο Αργύρης Λιαπόπουλος παρακολουθεί, πότε από κοντά και πότε από μακριά, τα τάγματα των περιστρεφόμενων Μεβλεβι Δερβίσηδων (Τουρκία αλλά και αλλού), αυτή τη σέχτα που αντλεί την ιδεολογία από την περιστροφή και ήταν αναπτυγμένη στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.


Ο Ευθύμης Μουρατίδης μέσα από απλά σύμβολα πίστης σταυρούς – φυλαχτά αναδεικνύει μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα αποτέλεσμα της παραμόρφωσης που επιβάλλει η ιατρική σκοπιμότητα. Η άβολη αίσθηση του ασθενούς πρό της αμείλικτης στιλπνής επιφάνειας μεταμορφώνεται σε αισθαντική και μυστηριώδη ικεσία.

Ο Στέλιος Καλογεράκης κατασκευάζει τα δικά του μυστηριώδη περιβάλλοντα, όπου η διάχυτη θρησκευτικότητα συνομιλεί με τη μελλοντολογική αιθητική και την έντονη ανθρώπινη παρουσία.


Η Δήμητρα Ερμείδου μέσω της φωτογραφίας και τις εικαστικής ανασύνθεσης, δημιουργεί χώρους διαλογισμού ή χώρους παθών, τόπους λατρείας ή εσωτερικούς λαβύρινθους. Τμήματα του ελληνικού αστικού χώρου, αρχαία κτίσματα και ερείπια, ουρανοί φορτισμένοι και τοπία με έκδηλη την ανθρώπινη παρέμβαση, εξελίσσονται σε μυστηριακά σκηνικά με μνημειακή διάσταση, όπου λαμβάνουν μέρος φανταστικές τελετές.

Η Χαρά Χρυσανθάκη στο οδοιπορικό που κάνει τόσα χρόνια στα Μοναστήρια και τις εκκλησίες της Ελλάδος και τις κοίτες της Ορθοδοξίας στο εξωτερικό, στάθηκε μπροστά στους χιλιάδες πιστούς που συνάντησε αλλά και στα εκατοντάδες σύμβολα της πίστης.


Ο Ηλίας Πολίτης αναζητά την θρησκευτική Πίστη, την εσωτερική ισορροπία και πως εξωτερικεύεται η Πιστη σε ακραίους τόπους και χρόνους.


Ο Γιάννης Χολογκούνης συμμετέχει και φωτογραφίζει το πανηγύρι στον Αγ. Νικόλαο της Χαλκιδικής, τα λεγόμενα «εικονίσματα». Το έθιμο, που χάνεται στα βάθη των αιώνων, το συναντάμε και σε άλλα μέρη της Μακεδονίας, αμέσως μετά το Πάσχα και συνοδεύεται από λιτανείες και ιεροτελεστίες για το κάρπισμα της γης.


Η Χριστίνα Παπαφράγκου μας μυεί στη μυσταγωγία των χορών που γίνονται κάθε χρόνο στο Φλάμπουρο, Σερρών. Πρόκειται για τους “Μπαμπούιρους” που προέρχεται από διονυσιακές λατρείες αλλά στο Φλάμπουρο έχει συνδεθεί με την λατρεία της Αγίας Άννας.


Η Florence Messager (GR-FR) χρησιμοποιεί την φωτογραφία αλλά και την ζωγραφική τελείως αφαιρετικά για να εκφράσει τη Θεοποίηση των ιερειών του σύγχρονου κινηματογράφου, Ελληνίδων και ξένων.

ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΙ ΛΑΤΡΕΙΑΣ