Tag Archives: Josef Koudelka – Γιόζεφ Κουντέλκα φωτογράφος

Josef Koudelka – Γιόζεφ Κουντέλκα

Josef Koudelka – Γιόζεφ Κουντέλκα Φωτογράφος

O Josef Koudelka γεννήθηκε στις 10 Ιανουαρίου του 1938 στην Τσεχοσλοβακία. Φωτογράφιζε από μικρός με την οικογενειακή φωτογραφική μηχανή, ενώ συνέχισε να φωτογραφίζει παράλληλα με τις σπουδές του σας μηχανικός και την δουλειά του σαν αεροναυπηγός. Τα πρώτα νεανικά του χρόνια ασχολήθηκε με την φωτογράφιση θεατρικών παραστάσεων πράγμα που του έδωσε αρκετές παραγγελίες ώστε να αποφασίσει να παραιτηθεί από την δουλειά του σαν μηχανικός το 1967 και να γίνει φωτογράφος πλήρους απασχόλησης. Αυτό του έδωσε χρόνο να ασχοληθεί και με θέματα που τον ενδιέφεραν όπως η φωτογράφιση των κοινοτήτων των Τσιγγάνων στην Τσεχοσλοβακία και σε γειτονικές χώρες. Είχε μόλις γυρίσει από ένα ταξίδι στην Ρουμανία για να φωτογραφίσει Τσιγγάνους όταν έγινε η Σοβιετική εισβολή στην Πράγμα τον Αύγουστο του 1968. Ο Koudelka φωτογράφισε την εισβολή και την αντίσταση των Τσεχοσλοβάκων. Οι φωτογραφίες του φυγαδεύτηκαν στην δύση όπου δημοσιεύθηκαν στον δυτικό τύπο με το όνομα P.P. (Prague Photographer). To 1969 ο ανώνυμος Τσέχος φωτογράφος κέρδισε το βραβείο Overseas Press Club’s Robert Capa Gold Medal για τις φωτογραφίες του που απαιτούσαν εξαιρετικό θάρρος.

Χάρη σε αυτές τις φωτογραφίες το 1970 εξασφάλισε μια τρίμηνη βίζα εργασίας για την Μεγάλη Βρετανία, όπου αμέσως ζήτησε πολιτικό άσυλο, ενώ το 1971 έγινε μέλος του πρακτορείου Magnum και έγινε φίλος με τον Henri Cartier-Bresson που στήριξε τον ίδιο και έργο του. Ένα έργο σπουδαίο που πρόσφερε στον Josef Koudelka παγκόσμια αναγνώριση και πολλά βραβεία. Ο ίδιος έζησε σαν νομάδας χωρίς καλά-καλά να έχει σταθερό σπίτι (είναι χαρακτηριστικό ότι δεν έχει αποκτήσει ποτέ του αυτοκίνητο, τηλεόραση και υπολογιστή). Σπουδαίοι σταθμοί για την σπουδαία τέχνη του Josef Koudelka ήταν η δημοσίευση των φωτογραφικών λευκωμάτων Gypsies (1975) και Exiles (1988) που τον καθιέρωσαν σαν έναν από τους σημαντικότερους φωτογράφους του 20ου αιώνα. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα ο Koudelka να είναι ιδιαίτερα αγαπητός ιδιαίτερα στους νέους φωτογράφους και να τους εμπνέει με το έργο του. Από το 1986 ξεκίνησε να χρησιμοποιεί πανοραμικές φωτογραφικές μηχανές και υιοθέτησε ένα πολύ διαφορετικό φωτογραφικό στυλ που αποτυπώθηκε στο λεύκωμα Chaos (1999). Το 1987 απόκτησε την Γαλλική υπηκοότητα ενώ το 1990 μπόρεσε μετά από 20 χρόνια να ταξιδέψει πάλι και να φωτογραφίσει στην Τσεχοσλοβακία.

Ο Josef Koudelka είναι πολύ αγαπητός και στην Ελλάδα όπου έχει έρθει αρκετές φορές. Σε αυτό έπαιξε ρόλο και το ότι έχει τραβήξει φωτογραφίες στην διάρκεια των γυρισμάτων της ταινίας του Θόδωρου Αγγελόπουλου “Το Βλέμμα του Οδυσσέα” (ανάθεση του Γάλλου συμπαραγωγού), πράγμα που του έδωσε ακόμη μεγαλύτερη δημοσιότητα. Ο Josef Koudelka συνεχίζει να είναι ενεργός μέχρι μεγάλη ηλικία και να μας εκπλήσσει με τις δημιουργίες του.

Η πρώτη και μεγαλύτερη περίοδος του έργου ήταν αφιερωμένη ολοκληρωτικά στον άνθρωπο. Πολλές φορές οι άνθρωποι στις φωτογραφίες του μοιάζουν να είναι ήρωες παραμυθιών. Η ερημιά, η απόρριψη, η φυγή, η απελπισία και η αποξένωση είναι θέματα που διαπερνούν όλο του το έργο. Στο μεταγενέστερο έργο του με τα πανοραμικά τοπία του που απουσιάζουν συνήθως οι άνθρωποι (αλλά υπάρχουν τα ανθρώπινα έργα), στην ουσία ο Josef Koudelka συνεχίζει να ασχολείται με τα ίδια θέματα, από άλλη σκοπιά.