All posts by dimitrios

H αμοιβαιότητα στην φωτογραφία με παραδείγματα

Η αμοιβαιότητα στην φωτογραφική έκθεση με παραδείγματα

Πολλές φορές μετά το πρώτο τεστ στα μαθήματα των αρχαρίων (Εξάμηνος Κύκλος Μαθημάτων Φωτογραφίας), επειδή υπάρχουν πολλές ερωτήσεις σχετικές με τα φωτογραφικά στοπ, την φωτομέτρηση και την αμοιβαιότητα, όταν δίνουν τις απαντήσεις κάνουμε και μερικά παραπάνω παραδείγματα. Σήμερα αποφάσισα να δημοσιεύσω μερικά παραδείγματα  που μπορούν να φανούν χρήσιμα σε περισσότερους φίλους και σε παλιούς και καινούργιους μαθητές.

Ο πίνακας της αξίας έκθεσης (Ev)

Ας ξαναθυμίσω τι είναι η αμοιβαιότητα στην φωτογραφία. Είναι η δυνατότητα να έχουμε το ίδιο φωτιστικό αποτέλεσμα στις φωτογραφίες μας αλλάζοντας ανάλογα δύο (2) ή περισσότερους από τους παράγοντες που επηρεάζουν την έκθεση. Δηλαδή την ταχύτητα του φωτοφράχτη (κλείστρου),  το διάφραγμα του φακού, την ευαισθησία του ψηφιακού αισθητήρα σε ISO και φυσικά τον τέταρτο παράγοντα που τον ξεχνάνε όλοι το φως, που μπορούμε να το επηρεάσουμε είτε προσθέτοντας είτε αφαιρώντας  φωτιστικές πηγές ή κόβοντας το φως με φίλτρα ουδέτερης πυκνότητας.

Απλά παραδείγματα αμοιβαιότητας στην φωτογραφία

Από έναν οποιοδήποτε πίνακα της αξίας της έκθεσης (Ev), αν πάρουμε την οποιαδήποτε αξία θα δούμε ξεκάθαρα τις ρυθμίσεις αμοιβαιότητας. Για παράδειγμα για αξία έκθεσης  (Ev) 15 που αντιστοιχεί σε μια ηλιόλουστη μέρα και ρύθμιση των ISO στα 100 θα έχουμε τις παρακάτω αντιστοιχίες στην ταχύτητα και στο διάφραγμα.

Διάφραγμα  / Ταχύτητα

f2 – 1/8000

f2,8 –  1/4000

f4 –  1/2000

f5,6 – 1/1000

f8 – 1/500

f11 – 1/250

f16 – 1/125

f22 – 1/60

Που από άποψη φωτεινότητας είναι ισοδύναμες.  Ας πάμε τώρα σε κάποια πραγματικά παραδείγματα σε περιπτώσεις που η αμοιβαιότητα μπορεί να είναι εξαιρετικά χρήσιμη. Ας πούμε ότι  βρίσκομαι σε κάποιο σκιερό μέρος και κάνω μια φωτομέτρηση  και οι ενδείξεις για να είναι το φωτόμετρο στο -0- είναι 100 ISO, ταχύτητα 1/60  και διάφραγμα f8.  Ας πούμε ότι χρειάζομαι ταχύτητα 1/250 γιατί έχω έναν φακό 18mm-200mm επάνω στην φωτογραφική μηχανή και θέλω να εξασφαλίσω μια ταχύτητα ασφαλείας. Η διαφορά μου από την ταχύτητα 1/60 είναι δύο στοπ οπότε αν δεν θέλω να πειράξω το διάφραγμα γιατί είμαι ικανοποιημένος με το f8, τότε μπορώ να ανεβάσω το ISO κατά δύο στοπ στο ISO 400. Αν θέλω να ανεβάσω και το διάφραγμα στο f16 και την ταχύτητα στο 1/250 τότε η διαφορά μου είναι 4 στοπ. Τότε πρέπει να ανεβάσω το ISO κατά τέσσερα στοπ στο ISO 1600. Οι παρακάτω ρυθμίσεις είναι ισοδύναμες σύμφωνα με την φωτογραφική αμοιβαιότητα.

ISO/ΔΙΑΦΡΑΓΜΑ/ΤΑΧΥΤΗΤΑ

100 – f8 – 1/60

400 – f8 – 1/250

1600 – f16 – 1/250

Ας δούμε ακόμη ένα παράδειγμα. Με την προηγούμενη φωτομέτρηση 100 ISO, ταχύτητα 1/60  και διάφραγμα f8 επιθυμώ να πειραματιστώ με την τεχνική panning. Θέλω δηλαδή η ταχύτητα του φωτοφράχτη να γίνει πιο αργή, τουλάχιστον στο 1/8. Η διαφορά μου είναι στα 3 στοπ. Στα ISO δεν μπορώ να κάνω τίποτε γιατί συνήθως στις μηχανές η ρύθμιση στο ISO 100 είναι η χαμηλότερη. Οπότε πρέπει να κλείσω κατά τρία στοπ το διάφραγμα στο f22. Έτσι θα έχω  100 ISO, ταχύτητα 1/8  και διάφραγμα f22.

Θα κλείσω την σημερινή ανάρτηση με τα παραδείγματα της αμοιβαιότητα με ένα πιο περίπλοκο παράδειγμα, αλλά συνηθισμένο σε όσους τους αρέσουν οι φωτογραφίες μακράς έκθεσης, δηλαδή οι φωτογραφήσεις Long exposure.  Έχω μια αρχική φωτομέτρηση 100 ISO, διάφραγμα f11 και ταχύτητα 1/125 και θα το τοποθετήσω ένα φίλτρο ουδέτερης συχνότητας ND1000 που κόβει 10 στοπ. Σε αυτή την περίπτωση τα 10 αυτά στοπ θα διαμορφώσουν την ταχύτητα μου 1/60-1/30-1/15-1/8-1/4-1/2-1”-2”-4”-8”. Με τα 10 στοπ που κόβει το φίλτρο η αμοιβαιότητα μας φτάνει  τις ρυθμίσεις σε 100 ISO, διάφραγμα f11 και ταχύτητα 8 δευτερόλεπτα. Αν θέλουμε ακόμη χαμηλότερη ταχύτητα στα 15 δευτερόλεπτα μπορούμε να κλείσουμε και ένα στοπ το διάφραγμα στο f16. Οπότε οι ρυθμίσεις μας θα γίνουν 100 ISO, διάφραγμα f16 και ταχύτητα 15 δευτερόλεπτα. Οι τρεις παρακάτω εκθέσεις είναι ισοδύναμες.

100 ISO, διάφραγμα f11 και ταχύτητα 1/125

100 ISO, διάφραγμα f11 και ταχύτητα 8 δευτερόλεπτα + ND1000

100 ISO, διάφραγμα f16 και ταχύτητα 15 δευτερόλεπτα + ND1000

Ελπίζω ότι με τα σημερινά παραδείγματα της φωτογραφικής αμοιβαιότητας να σας ξεκαθάρισα το ζήτημα ακόμη καλύτερα.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

Υπερέκθεση στην Φωτογραφία

Τι σημαίνει υπερέκθεση στην Φωτογραφία;

Υπερέκθεση στην φωτογραφία σημαίνει η υπερβολική έκθεση στο φως του φωτοτοευαίσθητου υλικού μας που μπορεί να είναι το φωτογραφικό φιλμ, το φωτογραφικό χαρτί και βέβαια ο ψηφιακός αισθητήρας των ψηφιακών φωτογραφικών μηχανών. Με τον όρο υπερέκθεση μεταφράζουμε ή αποδίδουμε στα ελληνικά  τον αγγλικό φωτογραφικό όρο overexposure.

Μια φωτογραφία με σωστή έκθεση

Σε κάθε φωτογραφικό υλικό η υπερέκθεση έχει συγκεκριμένα αποτελέσματα. Στα αρνητικά φωτογραφικά υλικά όπως το ασπρόμαυρο φιλμ, το έγχρωμο φιλμ και τα φωτογραφικά χαρτιά η υπερέκθεση έχει σαν αποτέλεσμα οι φωτογραφίες μας να μαυρίζουν, δηλαδή όσο υπερεκθέτουμε αυτά τα υλικά αυτά σκουραίνουν, οπότε σκουραίνουν και οι φωτογραφίες μας.

Η προηγούμενη φωτογραφία με υπερέκθεση

Στα θετικά φωτογραφικά υλικά όπως τα θετικά φιλμ και διαφάνειες ασπρόμαυρες και έγχρωμες, αλλά και στους ψηφιακούς αισθητήρες η υπερέκθεση έχει σαν αποτέλεσμα αυτά τα υλικά να ασπρίζουν, οπότε ασπρίζουν και οι φωτογραφίες μας.

Η προηγούμενη φωτογραφία με υπερέκθεση ως ασπρόμαυρο αρνητικό

Σε κάθε περίπτωση υπερέκθεση έχουμε όταν στο οποιοδήποτε φωτοευαίσθητο υλικό στην φωτογραφία ρίχνουμε παραπάνω φως από το απαραίτητο ώστε να έχουμε μια σωστή φωτογραφική έκθεση.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

Η Dorothea Lange και οι Έλληνες

Dorothea Lange, Paul Schuster Taylor και η Ελλάδα

Η Dorothea Lange είναι σταθερά ανάμεσα στους φωτογράφους που παρουσιάζω στους μαθητές μου. Κάθε χρόνο αναζητώ καινούργια βιβλία και περισσότερες πληροφορίες για τους φωτογράφους που παρουσιάζω και το έργο τους. Αυτή την φορά μερικές φωτογραφίες της Dorothea Lange με τον δεύτερο σύζυγό της τον Paul Taylor, με οδήγησαν να αναζητήσω περισσότερες πληροφορίες για τον ίδιο πέρα από τα γνωστά, ότι ήταν οικονομολόγος,  ότι κάποια στιγμή ένωσαν τις ζωές τους και το ενδιαφέρον τους για τους κατατρεγμένους και τους μετανάστες.  Στα βιογραφικά του στοιχεία βρήκα μερικές ενδιαφέρουσες συγκυρίες που πιστεύω ότι ενώνουν τον ίδιο και τις ιδέες του με πολύ ισχυρό δεσμό με την Ελλάδα και την ιστορία της και νομίζω ότι αυτές οι συγκυρίες θα ήταν ένα ενδιαφέρον πεδίο έρευνας για κάποιον ιστορικό.

Dorothea και Paul στην αρχή της γνωριμίας τους το 1935

Ποιες είναι αυτές οι συγκυρίες; Ο Paul Taylor ήταν καθηγητής  οικονομικών στο πανεπιστήμιο Berkeley ήδη από το 1922 και η ακαδημαϊκή του  πορεία δεν ήταν χωρίς προβλήματα καθώς το πανεπιστήμιο πολλές φορές διαφωνούσε με τις έρευνες του για τους φτωχούς αγρότες, αλλά και τους μετανάστες από το Μεξικό και πολλές φορές  του στέρησε αυξήσεις και εξέλιξη. Κάποια στιγμή βέβαια αναγνωρίστηκε το έργο του και έγινε και κοσμήτορας του τμήματος οικονομικών από το 1952 μέχρι το 1956, κοσμήτορας του ινστιτούτου διεθνών σχέσεων αμέσως μετά από το 1956 μέχρι το 1962 που συνταξιοδοτήθηκε, ενώ είναι ο πρώτος που εισήγαγε το μάθημα της αγροτικής κοινωνιολογίας στο γεωπονικό κολλέγιο του Berkeley.  Όλα καλά μέχρι εδώ. Ποιος όμως τον διαδέχτηκε ως κοσμήτορας του τμήματος οικονομικών από το 1956 μέχρι το 1959 που ήρθε στην Ελλάδα με υποτροφία του ιδρύματος Guggenheim για οικονομικές έρευνες στην Ελλάδα; Ο Ανδρέας Παπανδρέου.  Πόσο επηρέασαν την πολιτική σκέψη του Ανδρέα Παπανδρέου οι ρηξικέλευθες απόψεις του μέντορα και συνάδερφου Paul Taylor. Πόσα από την αγροτική πολιτική του ΠΑΣΟΚ και από τα ευρωπαϊκά ΜΟΠ έχουν τις ρίζες τους πίσω σε εκείνες τις μέρες στο  Berkeley; Μην ξεχνάμε ότι ο Paul Taylor συνέχισε να δημοσιεύει άρθρα και βιβλία για μεγάλο διάστημα και μετά από την συνταξιοδότηση του, σχεδόν μέχρι τον θάνατο του το 1984.

Dorothea και Paul μαζί σε όλα

Μερικές ακόμη συγκυρίες είναι σημαντικές. Ο Ανδρέας Παπανδρέου έγινε επίκουρος  καθηγητής στο Berkeley στο τέλος της δεκαετίας του 40′ και τακτικός το 1955 δηλαδή χρονιά που ο Paul Taylor ήταν κοσμήτορας της οικονομικής σχολής. Όλα αυτά μου ήρθαν στο μυαλό τώρα γιατί διάβασα πρόσφατα ένα ακόμη βιβλίο που αναφέρεται και σε εκείνη την περίοδο του Ανδρέα Παπανδρέου. Με δεδομένο ότι ο Ανδρέας Παπανδρέου συμμετείχε στην κοινωνική ζωή του Πανεπιστημίου στα γεύματα στις γιορτές και στα κοκτέιλ πάρτι, θεωρώ σίγουρο ότι είχε γνωρίσει την Dorothea Lange που ήδη από το 1945 ήταν πανεπιστημιακός (καθηγήτρια στο San Francisco Art Institute), ενώ το 1952 είχε ιδρύσει το πολύ σπουδαίο περιοδικό Aperture.

Ο Ανδρέας Παπανδρέου διδάσκει σε αίθουσα του Berkeley

Μπορώ να κάνω την εικασία ότι η επαφή του Παπανδρέου με ένα τέτοιο μύθο της φωτογραφίας ή ενέπνευσε το δεδομένο του ενδιαφέρον για την φωτογραφία ή το ενίσχυσε.  Αυτά προς το παρόν, όπως καταλαβαίνετε η έρευνα συνεχίζεται. Μια επίσης ενδιαφέρουσα φωτογραφική συγκυρία αυτή τη φορά, είναι ότι την ίδια χρονιά που πήρε υποτροφία ο Ανδρέας Παπανδρέου από το ίδρυμα  Guggenheim, είχαν πάρει και δύο σπουδαίοι φωτογράφοι. Ο Ansel Adams και ο Walker Evans.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

 

Ιστορία της Ελληνικής Φωτογραφίας

Τρεις (3) αιώνες Ελληνική Φωτογραφία

Νέο σεμινάριο από το fotoart με τον Δημήτρη Ασιθιανάκη

 

Ένα πανόραμα της Ελληνικής Φωτογραφίας από τον 19ο αιώνα μέχρι σήμερα είναι το σεμινάριο  “Τρεις αιώνες Ελληνική Φωτογραφία”  που θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά τον Μάιο του 2022 σε τέσσερα διαδικτυακά μαθήματα  πραγματικό χρόνο

Τρίτη 10 Μαΐου 6-8 το απόγευμα

Τρίτη 17 Μαΐου 6-8 το απόγευμα

Τρίτη 24 Μαΐου 6-8 το απόγευμα

Τρίτη  31 Μαΐου 6-8 το απόγευμα

Για τους όρους και το κόστος της συμμετοχής στο σεμινάριο μπορείτε να μου στείλετε μήνυμα στο facebook  https://www.facebook.com/dimitrios.asithianakis

ή να επικοινωνήσετε στο τηλέφωνο 6944303397

Νέο σεμινάριο από το fotoart με τον Δημήτρη Ασιθιανάκη

4 δίωρα μαθήματα τις Τρίτες 10,17,24 και 31 Μαΐου

Θα δοθεί βεβαίωση παρακολούθησης

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

 

 

Λίλυα Μπρίκ φωτογραφίες

Φωτογραφίες της Lilya Brik από τον Alexander Rodchenko

Την Lilya Brik είναι πιθανό να την ξέρουν περισσότεροι από αυτούς που ξέρουν τον Alexander Rodchenko. Χώρια που υπάρχουν πολλοί που γνωρίζουν το ζωγραφικό και το  γραφίστικο έργο του Rodchenko και δεν έχουν ιδέα για το σημαντικότατο φωτογραφικό του έργο . Η Lilya Brik είναι γνωστότερη σαν η μούσα του ποιητή Βλαντίμιρ Μαγιακόφσκι (ενώ εξαιρετική αντιστοιχία, η αδερφή της Elsa Triolet υπήρξε η σύντροφος και μούσα του γάλλου ποιητή, μυθιστοριογράφου και φιλόσοφου Λουί Αραγκόν ). Την Λίλυα Μπρικ την έχει χαρακτηρίσει ο ποιητής Πάμπλο Νερούντα ως την μούσα της Ρώσικης Πρωτοπορίας  και είναι γεγονός ότι με τον ένα η με τον άλλο τρόπο έχει βοηθήσει στα πρώτα τους βήματα πολλούς ρώσους καλλιτέχνες. Ανάμεσα τους εκτός από τον Βλαντίμιρ Μαγιακόφσκι, τους  Σεργκέι Αϊζενστάιν, Λεβ Κουλέσωφ, Μπορίς Παστερνάκ, Καζιμίρ Μαλέβιτς, Σεργκέι Παρατζάνωφ, Αντρέι Βοζνεσένσκι και την Μάγια Πλισέτσκαγια. Αναλογιστείτε τι είναι αυτά τα ονόματα για την παγκόσμια τέχνη.

Φωτογράφος και μοντέλο μαζί

Στην σημερινή μου ανάρτηση δεν θέλω τόσο να σταθώ στα βιογραφικά στοιχεία της Lilya Brik και στο πόσο σημαντική μυθιστορηματική προσωπικότητα ήταν, αλλά κυρίως στον ρόλο της σαν μοντέλο στις φωτογραφίες του κοινού φίλου όλων των καλλιτεχνών της Ρώσικης Πρωτοπορίας, αλλά κυρίως φίλου του Μαγιακόφσκι, Alexander Rodchenko. Έχω διαλέξει κάποιες χαρακτηριστικές. Ανάμεσα τους φωτογραφίες της Λίλυα Μπρίκ ως μοντέλο σε διαφημίσεις και για την χρήση τους σε αφίσες, φωτογραφίες της παρέας (όπως αυτές με το αυτοκίνητο του Μαγιακόφσκι) , αλλά και εντελώς προσωπικές καλλιτεχνικές φωτογραφίες στο ύφος του Alexander Rodchenko.

Φωτογράφιση για αφίσσα

Στο αυτοκίνητο με τον οδηγό του Μαγιακόφσκι

Εξώφυλλο σε ποιητική συλλογή του Μαγιακόφσκι

Με τον πρώτο της άντρα  Osip Brik σε διπλοεκτύπωση

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

Παντελής Κορδώνης ως φωτογράφος

Μια φωτογραφία του Παντελή Κορδώνη στην Πειραιώς

Σήμερα ψάχνοντας για κάτι άλλο, βρήκα κάτι άλλο. Ανασύροντας από το καλάθι των αναμνήσεων βγαίνουν μαζί κι άλλες αναμνήσεις σαν τα κερασάκια. Έτσι ψάχνοντας, ανάμεσα σε  παλιά πράγματα βρήκα αυτή την φωτογραφία του φίλου μου Παντελή Κορδώνη που χάθηκε τόσο πρόωρα  τον Μάιο του 2021. Είναι το 1992, είμαστε στο δεύτερο έτος της Focus και δουλεύουμε και οι δύο στον Γεραμά. Είμαστε σε φωτογραφική βόλτα στο γκάζι στην Πειραιώς, πριν αναβαθμιστεί η περιοχή. Έχω γνωρίσει και  έχω φωτογραφίσει κάτι Πομακάκια στα στενάκια που τώρα είναι τα μαγαζάκια του Κεραμικού  και πάμε να τα φωτογραφίσει και ο Παντελής . Είναι ας πούμε η περίοδος μου της φωτογραφίας δρόμου (για αυτό και το Μπρεσονικό μαύρο πλαίσιο) και όντως αυτή την φωτογραφία του Παντελή, την θεωρώ μιας από τις καλύτερες φωτογραφίες μου εκείνης της περιόδου.

Δεν είχα σκοπό να κάνω ανάρτηση με αυτή την φωτογραφία στο blog μου αλλά κάνοντας αναζήτηση με το όνομα του Παντελή δεν βρήκα καμία φωτογραφία του στο διαδίκτυο. Πιστεύω ότι οι άνθρωποι δεν χάνονται αν τους θυμόμαστε, αν τους αναφέρουμε στις συζητήσεις μας, στα άρθρα μας στις αναρτήσεις μας. Ο Παντελής ήταν ένας πολύπλευρος και πολυτάλαντος άνθρωπος. Ένας καλός φίλος. Σίγουρα υπήρξαμε τυχεροί όσοι των γνωρίσαμε. Πολλές ενδιαφέρουσες συζητήσεις είχαμε κάνει για βιβλία και συγγραφείς. Δεν ήταν τυχαίο ότι αργότερα και για πολλά χρόνια, είχε το βιβλιοπωλείο Ελλέβορος στην Χαλκίδα.

O Παντελής ανάμεσα στο υπόλοιπα ταλέντα του υπήρξε και εξαιρετικός φωτογράφος. Υπάρχουν μερικές  φωτογραφίες του στο ίντερνετ υπάρχουν, αλλά τις θεωρώ ελάχιστες. Μια από αυτές που μπόρεσα να βρω αφορά μια φωτογραφία από μια σειρά με αντρικό γυμνό, μάλιστα θυμάμαι κάποιες από αυτές τις είχαμε τυπώσει μαζί στον σκοτεινό θάλαμο. Σας την παραθέτω.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

The Open Door – William Henry Fox Talbot

Μια ανοιχτή πόρτα στην σχέση ζωγραφικής και φωτογραφίας

Μια από τις φωτογραφίες του πρωτοπόρου της φωτογραφίας και εφευρέτη της Καλοτυπίας William Henry Fox Talbot (1800-1877), που θαυμάστηκαν περισσότερο στην εποχή του και παρουσιάστηκε στο πρώτο βιβλίο με φωτογραφίες στο περίφημο The Pencil of Nature ως η πλάκα νούμερο 6, είναι η φωτογραφία με τίτλο The Open Door. Σε αυτή την φωτογραφία ο Talbot κάνει μια συνειδητή προσπάθεια να θυμίσει την  ολλανδική ζωγραφική του 17ου αιώνα που έτσι κι αλλιώς έχαιρε ιδιαίτερης εκτίμησης στην Αγγλία της εποχής του.

Η εικόνα νούμερο 6 στο The pencil of nature

Μια από τις πρώτες προσπάθειες με την σκούπα

Άλλη σκούπα αλλιώς

Εμείς πλέον με την άνεση του διαδικτύου μπορούμε να αναζητήσουμε τις αντίστοιχες επιρροές, αλλά και να βρούμε προηγούμενες “αποτυχημένες” προσπάθειες του Talbot, πριν από αυτή που παρουσιάστηκε στο βιβλίο. Όπως γράφει ο Talbot στο βιβλίο του  για την πλάκα νούμερο 6 (που φυσικά δεν κρύβει την επιρροή του από την ολλανδική ζωγραφική). ” Ο κύριος σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να καταγράψει το ξεκίνημα μιας νέας τέχνης πριν από την περίοδο της ωριμότητας  που σίγουρα θα έρθει με την βοήθεια του βρετανικού ταλέντου. Αυτή εδώ είναι μια ασήμαντη προσπάθεια της νηπιακής της ηλικίας που μερικοί καλοί φίλοι είχαν την ευγένεια να επαινέσουν. Έχουμε αρκετή γνώση γύρω από την ολλανδική σχολή της τέχνης, που αναπαριστά σκηνές με καθημερινές και οικείες.  Το μάτι ενός ζωγράφου συχνά στέκεται εκεί που οι απλοί άνθρωποι δεν βλέπουν κάτι το αξιοσημείωτο.   Μια περιστασιακή αναλαμπή του ήλιου ή μια σκιά μπροστά στο μονοπάτι, μια βελανιδιά ξεραμένη από τον χρόνο ή μια πέτρα καλυμμένη με βρύα, μπορεί να ξυπνήσει μια σειρά από σκέψεις και συναισθήματα και να γεμίσει με εικόνες την φαντασία”.

Πίνακες του Pieter de Hooch με σκούπες

Το κορίτσι με την σκούπα του Rembrandt 

Σκεπτόμενος όλα αυτά ο  Talbot,  δεν φωτογράφησε αυτό που θα ήταν αναμενόμενο. Τα ιστορικά κτίρια του Αβαείου του Lacock  που ήταν το σπίτι του για παράδειγμα, αλλά την απλή ξύλινη πόρτα του στάβλου και την ταπεινή σκούπα, ένα δερμάτινο λουρί και ένα φανάρι. Αυτά τα ταπεινά  αντικείμενα είναι τα μέσα του για ένα πρώιμο , τόσο συγκινητικό φωτογραφικό δοκίμιο. Αφορμή για αυτή μου την ανάρτηση που έδωσε η άμεση  αναφορά του κου Κώστα Ιωαννίδη στην ομιλία του “Φωτογραφία και Ζωγραφική τον 19ο αιώνα”, που παρακολούθησα πριν από μέρες στο εθνικό μουσείο σύγχρονης τέχνης. Η αναφορά ήταν  για έναν συγκεκριμένο πίνακα του  Ολλανδού ζωγράφου Pieter de Hooch (1629-1684,) ως πηγή έμπνευσης για την φωτογραφία του Talbot. Με λίγο επίμονο ψάξιμο βρήκα και περισσότερες σχετικές φωτογραφίες του Talbot, όπως και περισσότερους σχετικούς πίνακες του  Pieter de Hooch και έναν του Rembrandt.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

John Jabez Edwin Paisley Mayall (1813–1901) – Φωτογράφος

Ένας παπατζής της Καλλιτεχνικής Φωτογραφίας

O John Jabez Edwin Paisley Mayall (1813–1901) δεν είναι ο μεγαλύτερος παπατζής  στην ιστορία της φωτογραφίας, συγκεκριμένα στην ιστορία της καλλιτεχνικής φωτογραφίας, αλλά σίγουρα ένας από τους μεγαλύτερους. Αφού κατόρθωσε να φαλιρίσει μια ακμάζουσα επιχείρηση σχετική με την βαφή των υφασμάτων που του είχε κληροδοτήσει ο πατέρας του και αφού σχεδόν έριξε έξω το πανδοχείο που του κληροδότησε ο πεθερός του, μετανάστευσε στην Αμερική. Εκεί έγινε φωτογράφος, αλλά κατάφερε να πλασάρει τόσο καλά τον εαυτό του που έδινε συνεντεύξεις στα σχετικά περιοδικά, έγραφε άρθρα για την φωτογραφία και άλλα τέτοια φαιδρά που έχουν επαναληφθεί πολλές φορές ανά χώρα και εποχή μέχρι τις μέρες μας, αλλά ίσως ο John να ήταν ο πρώτος διδάξας.

Αυτοπορτρέτο του John Jabez Edwin Paisley Mayall

Σπουδαία φωτογραφική προσωπικότητα, μόνο που ο ίδιος χαρακτηρίζει τον εαυτό του σαν τέτοια. Έχω γνωρίσει αρκετές τέτοιες προσωπικότητες όλα τα χρόνια που παρακολουθώ και την Ελληνική φωτογραφία, που θεωρούσαν τους εαυτού τους μεγάλους φωτογράφους χωρίς να έχουν τραβήξει ούτε μια φωτογραφία της προκοπής. Μάλιστα έγραφαν και άρθρα και εξέδιδαν και βιβλία για την φωτογραφία.  Του John του χρωστάμε βέβαια κάτι. Ότι όπου βρεθεί και όπου σταθεί σε όλη την ζωή του, υποστηρίζει ότι η φωτογραφία είναι υψηλή τέχνη (ειδικά οι φωτογραφίες που τραβάει αυτός). Βέβαια για τον εαυτό του  ισχυρίζεται ότι είναι ο  σπουδαιότερος εκπρόσωπος της επί της γης. Τραβάει είναι η αλήθεια αρκετά καλές νταγκεροτυπίες, όπως και δεκάδες άλλοι φωτογράφοι του καιρού του, όμως εγώ πουθενά στα πορτραίτα του δεν βλέπω τον μεγάλο καλλιτέχνη που αυτός υποστηρίζει με περηφάνια ότι είναι, από την πρώτη στιγμή που παρουσιάζεται σαν φωτογράφος. Μα τι φωτογράφος λέω; σαν μεγάλος καλλιτέχνης συστήνεται παντού και στις διάφορες απογραφές. Ποτέ σαν φωτογράφος.

Η βασίλισσα Βικτωρία σε φωτογραφία του John Jabez Edwin Paisley Mayall

Όταν επιστρέφει στην Αγγλία μάλιστα καταφέρνει να περάσει σαν σπουδαίος καλλιτέχνης σε τόσο μεγάλο βαθμό που γίνεται σχεδόν αποκλειστικός φωτογράφος για μια περίοδο της βασιλικής οικογένειας και μάλιστα κυκλοφορεί και ένα λεύκωμα με φωτογραφίες της Βασίλισσας Βικτωρίας και των συγγενών της που πούλησε πάνω από 60000 αντίτυπα. Ο τύπος αυτός (ελπίζω να μην ανακαλυφθούν τίποτε θεϊκές φωτογραφίες του και αναγκαστώ να καταπιώ την γλώσσα μου) αν πιστέψουμε βέβαια τα δικά του λόγια και κάποιων λίγων κλακαδόρων βελτίωσε κατά πολύ την φωτογραφική τεχνική.  Πριν από την επιστροφή του στην Αγγλία είχε τη φήμη  ότι δημιουργεί εξαιρετικές  αλληγορικές εικόνες όπως αυτές που δημιούργησε για να εικονογραφήσει  ένα από τα σύμβολα του χριστιανισμού, την “Κυριακή προσευχή” ή απλούστερα το γνωστό σε όλους “Πάτερ Ημών”.

Φωτογραφία του Καρλ Μαρξ από τον John Jabez Edwin Paisley Mayall

 Τον Απρίλιο του 1847 (μόλις 8 χρόνια μετά από την ανακοίνωση της ντεγκεροτυπίας στη γαλλική ακαδημία επιστημών) έγραψε δύο βαρυσήμαντα  άρθρα στο περιοδικό ‘The Athenaeum’, ένα σημαντικό αγγλικό περιοδικό του καιρού του για την λογοτεχνία, την επιστήμη και τις τέχνες, όπου εξέφραζε τις απόψεις του για τον επιχρωματισμό  αλλά και το  ‘chiaroscuro’ στις εκτυπώσεις νταγκεροτυπίας. Μετά από αυτό επικεντρώθηκε στην δημιουργία εικόνων ποιητικών και γεμάτων συναίσθημα (όπως λέει ο ίδιος). Μάλιστα με αρκετές από αυτές πήρε μέρος στην μεγάλη έκθεση του Λονδίνου το 1851 (που είναι όλες αυτές οι σπουδαίες φωτογραφίες;). Μάλιστα αυτή την σπουδαία έκθεση την φωτογράφησε κιόλας και σώζονται αρκετές φωτογραφίες του. Σταματάω δεν λέω άλλα. Μας άφησε όμως μερικές ωραίες  φωτογραφίες του Καρλ Μαρξ! Οπότε μόνο και μόνο για αυτό και για το λόγο ότι είναι από τους πρώτους που υποστήριξε με τέτοιο σθένος ότι η φωτογραφία είναι υψηλή τέχνη, του αξίζει μια ανάρτηση στο blog μου και μια θέση στο βιβλίο που γράφω για την ιστορία της καλλιτεχνικής φωτογραφίας.

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397

 

Η Κική του Μονπαρνάς ως μοντέλο

Η Kiki de Montparnasse ως μούσα καλλιτεχνών του μεσοπολέμου

Μετά την προηγούμενη ανάρτηση μου για την φωτογραφία του Man Ray με τον τίτλο  Le Violon d’Ingres  (Δείτε την ανάρτηση)κάποιοι μου εξέφρασαν την απορία τους για το μοντέλο, την Kiki de Montparnasse. Έτσι αποφάσισα να κάνω την σημερινή ανάρτηση και να φωτίσω μια από τις πλευρές της, αυτή του μοντέλου. Η Κική του Μονπαρνάς όπως ήταν το ψευδώνυμο της (το αληθινό της όνομα ήταν Alice Ernestine Prin),  υπήρξε τραγουδίστρια, περφόρμερ, ηθοποιός , εικαστική καλλιτέχνης, ηρωίδα μυθιστορημάτων και ιδιοκτήτρια καμπαρέ. Στο τέλος με την συγγραφή των απομνημονευμάτων της και συγγραφέας.

Ο Man Ray μπροστά από ένα πορτρέτο της Κικής

Στην σημερινή μου ανάρτηση θα ασχοληθώ μόνο με μια  ιδιότητα της,  αυτή του μοντέλου. Αυτή η μυθιστορηματική προσωπικότητα που δεν μπόρεσε να ξεφύγει από τους εθισμούς της, το αλκοόλ και τα ναρκωτικά,  δυστυχώς πέθανε νεότατη στα 51 της χρόνια. Ο μεγάλος γιαπωνέζος ζωγράφος Tsuguharu Foujita είπε ότι μαζί με την Κική θάφτηκαν και οι υπέροχες μέρες στο Μονπαρνάς. Σημειώνω ότι ο Tsuguharu Foujita και ο Ernest Hemingway, είχαν προλογίσει την πρώτη έκδοση της αυτοβιογραφίας της με τίτλο Kiki’s Memoirs το 1929.

Φωτογραφία του Man Ray

Ένα ορφανό 14χρονο κορίτσι που δουλεύει από εδώ και από εκεί για να επιζήσει ξεκινάει να ποζάρει σαν μοντέλο για γλύπτες και ζωγράφους από το 1915. Όμως πολύ γρήγορα ο χαρακτήρας και το ταπεραμέντο της θα την κάνουν ένα από τα κεντρικά πρόσωπα στο Παρίσι του μεσοπολέμου. Η μικρή Alice θα μεταμορφωθεί σταδιακά σε Kiki, μετά σε Kiki de Montparnasse και στο τέλος στην Κική, την βασίλισσα του Μονπαρνάς. Ο πρώτος που εκτίμησε την Κική σαν μοντέλο ήταν ο Ρώσος ζωγράφος Chaim Soutine που την σύστησε στους περισσότερους από τους καλλιτέχνες που δούλευαν εκείνη την περίοδο στο Παρίσι και δεν ήταν λίγοι.  Ανάμεσα τους οι Sanyu,    Julian Mandel, Tsuguharu Foujita, Constant Detré, Francis Picabia, Jean Cocteau, Arno Breker, Alexander Calder, Per Krohg, Hermine David, Pablo Gargallo, Mayo, Tono Salazar,   Moïse Kisling και Maurice Mendjisky για να αναφέρουμε μερικούς. Ο Chaim Soutine είναι αυτός που της έδωσε  το ψευδώνυμο Κική επειδή το όνομα της στα ελληνικά ήταν Αλίκη, ενώ καθοριστική ήταν η συνάντηση της με τον Man Ray το 1921.

Φωτογραφία του Man Ray

Για όλη την επόμενη δεκαετία που η Κική του Μονπαρνάς μεσουράνησε, υπήρξε μούσα και ερωμένη του Man Ray, ενώ χάρη σε μια πειραματική ταινία του η Κική αποφάσισε να δοκιμάσει να κάνει καριέρα στον κινηματογράφο, που δεν προχώρησε.  Για την ιστορία αναφέρω ότι η 8χρονη ερωτική σχέση τους τελείωσε όταν ο Man Ray γνώρισε την Lee Miller, αλλά η φιλική τους στενή σχέση κράτησε μέχρι τον θάνατο της Κικής το 1953 . Όμως κυρίως την δεκαετία του 20′ της είχε κάνει μια σειρά από φωτογραφίες που θα μείνουν για πάντα στην ιστορία της τέχνης.

Φωτογραφία του Man Ray

Μερικά από αυτά τα ιστορικά πορτρέτα βλέπετε πιο πάνω. Εκτός από τα σουρεαλιστικά φωτογραφικά πορτραίτα του Man Ray, η Κική είχε ποζάρει και σε άλλους φωτογράφους και μάλιστα αρκετές φορές γυμνή. Μάλιστα μια σειρά από αυτές τις γυμνές φωτογραφίες είχαν κυκλοφορήσει σε καρτ ποστάλ από τον πολύ γνωστό φωτογράφο γυμνού Julian Mandel.  Παρακάτω σας παρουσιάζω μερικά από τα εμβληματικά έργα τέχνης που έχουν χρησιμοποιήσει σαν μοντέλο  την υπέροχη  Κική του Μονπαρνάς.

Φωτογραφία Julian Mandel

Η Κική με δύο φίλες της φωτογραφημένες από τον Brassai

Constant Detré

Per Krogh

Ernest Correlleau

Kees van Dongen

Gustaw Gwozdecki

Tsuguharu Foujita

Γλυπτό του Pablo Gargallo

Moise Kisling

Moise Kisling

Maurice Mendjisky

Miçao Kono

Kees Van Dongen

Δείτε και την ανάρτηση με την διάσημη φωτογραφία του Man Ray Le Violon d’Ingres

Ο Δημήτρης Ασιθιανάκης είναι φωτογράφος, δάσκαλος φωτογραφίας και πρόεδρος του Fotoart. Μπορείτε να τον βρείτε στο Facebook Dimitrios Asithianakis. Για τα μαθήματα του fotoart μπορείτε να ρωτήσετε  και στο τηλέφωνο 6944303397